DICIONÁRIO DE EXPRESSÕES E FRASES LATINAS
Compilado por HENERIK KOCHER
Home - Introdução - Bibliografia - Abreviaturas
A B C D E F G H I L M N O P Q R S T U VZ
Q1 Q2 Q3 Q4 Q5 Q6 Q7 Q8 Q9 Q10 Q11 Q12
Q7: 1201-1400
1201. Qui sibi semitam non sapiunt, alteri monstrant viam. [Ênio / Cícero, De Divinatione 1.52.132] Eles, que não conhecem nem o próprio caminho, mostram aos outros a estrada. ■Cego não pode guiar cego. ●Qui sibi semitam non sapiunt, aliis monstrant viam. VIDE: ●Qui tibi non sapis, alteri viam monstras.
1202. Qui sibimet vivit, aliis merito est mortuus. Quem vive para si mesmo merecidamente está morto para os outros. ■Não é amado quem só de si tem cuidado. VIDE: ●Qui sibi modo vivit, merito aliis est mortuus.
1203. Qui silet, est firmus. [Ovídio, Remedium Amoris 697] Quem controla a língua é forte. ■Quem cala vence.
1204. Qui similibus vitiis laborant amant sese mutuo. Pessoas que sofrem dos mesmos vícios amam-se mutuamente. ■Pássaros das mesmas penas voam juntos.
1205. Qui simul duplex captat commodum, utroque frustratur. [Grynaeus 271] Quem pega dois proveitos ao mesmo tempo, com os dois se frustra. ■Dois proveitos não cabem num saco. ■Quem corre a duas lebres não apanha nenhuma. VIDE: ●Ad duo festinans, neutrum bene peregeris. ●Duos insequens lepores, neutrum capit. ●Duos qui sequitur lepores neutrum capit. ●Lepores duos qui insequitur, is neutrum capit. ●Lepores duos insequens neutrum capit. ●Qui binos lepores una sectabitur hora, uno quandoque, quandoque carebit utroque. ●Qui binos lepores una sectabitur hora, non uno saltem, sed saepe carebit utroque. ●Qui duos insectatur lepores, neutrum capit. ●Qui duos lepores sequitur, neutrum capit. ●Qui duos sectatur lepores, neutrum capiet. ●Si binas sectere feras, neutra potieris.
1206. Qui sine lege vivit, sine lege vitam finit. [K.W.Wójcicki, Biblioteka Starozyka Pisarzy Polskich 130] Quem vive sem lei, acaba sua vida sem lei. ■Tal vida, tal morte. ■Como se vive, assim se morre. VIDE: ●Qualis vita, finis ita.
1207. Qui sine peccato est vestrum, primus in illam lapidem mittat. [Vulgata, João 8.7] O que de vós está sem pecado seja o primeiro a atirar nela uma pedra. VIDE: ●Si quis sine peccato est, mittat in eam lapidem.
1208. Qui sine tristitia est, beatus est. [Sêneca, Epistulae Morales 85] Quem não tem tristeza é feliz.
1209. Qui sis, non unde natus sis reputa. [Tito Lívio, Ab Urbe Condita 1.41] Conta quem és, não de que família nasceste. VIDE: ●Non tam refert unde natus sis, sed qui sis.
1210. Qui sitit, veniat; qui vult, accipiat aquam vitae gratis. [Vulgata, Apocalipse 22.17] O que tem sede, venha; e o que a quer, receba de graça a água da vida. VIDE: ●Aqua vitae.
1211. Qui socius mensae est, verum ne reris amicum. [Owen, Monosticha 43 / Binder, Thesaurus 2810] Não consideres amigo verdadeiro quem é teu companheiro de mesa. ■Amigo de mesa não é de firmeza.
1212. Qui solus comedit, solus sua pondera gestat. [Pereira 120] Quem comeu sozinho, sozinho leva sua carga. ■Quem sozinho comeu seu galo, sozinho sele seu cavalo. VIDE: ●Qui sua solus habet, alienis saepe carebit.
1213. Qui solvit, liberatur obligatione. [Gaio, Institutionum Commentarius 2.85] Quem paga a dívida libera-se da obrigação.
1214. Qui sordido vehiculo erubescit, pretioso gloriabitur. [Sêneca, Epistulae Morales 87.4] Quem se envergonha de viajar num carro maltratado, orgulhar-se-á de um carro de alto preço.
1215. Qui spe aluntur, pendent, non vivunt. [Erasmo, Colloquia 2] Os que se alimentam de esperança, sofrem castigo, não vivem. ■Quem vive de esperança morre de fome.
1216. Qui speraverint, spem decepisse multos. [Plauto, Rudens 400] A esperança enganou a muitos que tinham esperança. ■Quem vive de esperança, morre de fome.
1217. Qui spernit consilium, spernit auxilium. [Gaal 1282] Quem despreza conselho despreza auxílio. ■Quem não quer ser aconselhado não quer ser ajudado. VIDE: ●Qui bonum respuit consilium, sibi ipsi nocet.
1218. Qui spernit legem vita durante supernam, spernitur a summo, morte furente, Deo. [Pereira 119] Quem despreza a lei suprema durante a vida, é desprezado pelo Deus supremo, quando a morte o arrebata. ■Quem não busca a Deus na vida é deixado de Deus na morte. ■Quem não busca a Deus na vida, tema a sua ira.
1219. Qui spernit modica, paulatim decidet. [Vulgata, Eclesiástico 19.1] O que despreza as coisas pequenas, pouco a pouco cairá. ■Quem despreza o pouco não ama o muito. VIDE: ●Qui modica spernit, paulatim decidet.
1220. Qui stat, videat ne cadat. [P.Antônio Vieira, O Chrysostomo Portuguez 63] Quem está em pé, veja não caia. ■Quem está bem, não se mexe. ■Quem bem está, deixa-se estar. VIDE: ●Qui se existimat stare, videat ne cadat. ●Qui se putat stare, videat ne cadat. ●Si stas, ne cadas.
1221. Qui statuit aliquid, parte inaudita altera, aequum licet statuerit, haud aequus fuit. [Sêneca, Medea 199] Quem decidiu alguma coisa sem ouvir a outra parte, não foi imparcial, mesmo que a decisão tenha sido imparcial. ■Quem só ouve uma das partes, só sabe parte da verdade. VIDE: ●Non est iudicium, si non sint ambo locuti. ●Qui aliquid statuerit, parte inaudita altera, aequum licet dixerit, haud aequum fecerit.
1222. Qui struit in callem, multos habet ille magistros. [Binder, Thesaurus 2812] Quem constrói na rua, tem muitos mestres. ■Quem faz casa na praça, uns dizem que é alta, outros, que é baixa. VIDE: ●Mille docent hominem prope callem qui struit.
1223. Qui struit insidias alii, sibi damna dat ipse. [Gaal 1374] Quem arma emboscada a outrem, causa danos a si mesmo. ■Quem arma a esparrela, às vezes cai nela. VIDE: ●Qui fodit foveam, incidet in illam. ●Sibi parat malum, qui alteri parat.
1224. Qui studet multis amicis, multos inimicos ferat. [Publílio Siro] Quem deseja muitos amigos, suporte muitos inimigos. VIDE: ●Qui amicis multis studet, et inimicos ferat.
1225. Qui studet optatam cursu contingere metam, multa tulit, fecitque puer, sudavit et alsit. [Horácio, Ars Poetica 412] O rapaz que deseja alcançar na corrida a meta escolhida, muito suportou e fez, suou e tremeu de frio.
1226. Qui stultis videri eruditi volunt, stulti eruditis videntur. [Quintiliano, Institutio Oratoria 10.7.21] Os que querem mostrar-se cultos para os ignorantes, mostram-se ignorantes para os cultos.
1227. Qui stultus est, serviet sapienti. [Vulgata, Provérbios 11.29] O néscio servirá ao sábio.
1228. Qui stultus exit, stultus revertitur. [Bebel / Eiselein 594] Quem parte néscio, volta néscio. ■Asno que a Roma vá asno volta de lá. ■Burro que vai a Santarém, burro vai e burro vem. VIDE: ●Ignarus rediit Romam deductus asellus. ●Lutetiam si quis asinum mittat, equum non redire. ●Quod natura non dat Salmantica non praestat.
1229. Qui sua demergit, mendicus ad ostia pergit. [Gaal 1264] Quem desperdiça o seu, vai esmolar às portas. ■Quem gasta mais do que tem, a pedir vem. ■Quem o seu descuida, o diabo lho leva.
1230. Qui sua membra cremat, nimis ignibus ille propinquat. [Pereira 119] Quem se aproxima demais do fogo, queima seu corpo. ■Quem muito ao fogo se chega, queima-se.
1231. Qui sua metitur pondera, ferre potest. [Marcial, Epigrammata 12.98.8] Quem pesa sua carga, pode transportá-la.
1232. Qui sua neglexit, stulte aliena petit. [Alciato, Emblemata 66] Quem não cuidou do próprio, é tolice querer o alheio.
1233. Qui sua solus habet, alienis saepe carebit. [Jakob Werner, Lateinische Sprichwörter 79] Quem tem o seu só para si, muitas vezes lhe faltará o alheio. ■Quem sozinho comeu seu galo, sozinho sele seu cavalo. VIDE: ●Qui solus comedit, solus sua pondera gestet.
1234. Qui sua perpendit, mea crimina non reprehendit. [Jakob Werner, Lateinische Sprichwörter 79] Quem analisa os próprios erros, não censura os meus. ■Macaco, olha teu rabo! ●Qui sua perpendit, mea scelera non reprehendit. ●Qui sua perpendit, mea carmina non reprehendit. Quem examina os próprios poemas, não critica os meus.
1235. Qui suadet, sua det. [Thomas Fuller, Good Thoughts in Bad Times 185] Quem exorta a dar, que dê do seu.
1236. Qui suam uxorem diligit, seipsum diligit. [Vulgata, Efésios 5.28] O que ama a sua mulher, ama-se a si mesmo.
1237. Qui subit invitus, bene nil agit ille, laborem. [Walther 24827 / Tosi 888] Quem faz um trabalho obrigado, certamente não o faz bem. VIDE: ●Stultitia est venatum ducere invitas canes.
1238. Qui succedit in locum, succedit in ius. [Jur] Quem sucede no cargo, sucede no direito.
1239. Qui succurrere perituro potest, cum non succurrit, occidit. [Publílio Siro] Quem pode socorrer um homem que está para morrer, e não o socorre, mata-o.
1240. Qui suis rebus contentus est, huic maximae ac certissimae divitiae. [Publílio Siro] Quem está contente com o que tem, esse tem as maiores e mais confiáveis riquezas. ■Rico é quem se contenta com o que tem. ●Qui suis contentus est, is vere ditissimus. Quem está satisfeito com o seu, esse é realmente o mais rico.
1241. Qui sustinere non potest suum malum, alios inspiciat, et discat tolerantiam. [Binder, Thesaurus 2815] Quem não pode suportar seus males, observe os outros, e aprenda a paciência.
1242. Qui sustinet hamos, novit quae multo pisce natentur aquae. [Ovídio, Ars Amatoria 1.43] Quem segura o anzol, sabe em que águas nadam mais peixes.
1243. Qui tacendi non habet artem, nec non loquendi. [Divisa / Martim de Albuquerque, Notes and Queries 170] ■Quem não sabe calar, também não sabe falar. VIDE: ●Qui nescit tacere, nescit et loqui.
1244. Qui tacet, consentit. ■Quem cala consente. ●Qui tacet, consentire videtur. [Bonifácio VIII, Decretales 5.12.43 / Maloux 509] Quem cala, considera-se que concorda. VIDE: ●Confessionem imitatur taciturnitas. ●Nil contra dicens satis assentire videtur. ●Qui tacet non utique fatetur, sed tamen verum est eum non negare. ●Taciturnus in iudicio consensum inducit.
1245. Qui tacet, cum loqui potuit et debuit, consentire videtur. [Jur] Entende-se que concorda quem se cala, quando podia e devia falar.
1246. Qui tacet non utique fatetur, sed tamen verum est eum non negare. [Paulo, Digesta 50.17.142] Quem cala certamente não confessa, porém é certo que também não nega. ■Quem cala não diz nada. VIDE: ●Is qui tacet non fatetur, sed nec utique negare videtur.
1247. Qui talia agunt digni sunt morte; et non solum qui ea faciunt, sed etiam qui consentiunt facientibus. [Vulgata, Romanos 1.32] Os que fazem semelhantes coisas são dignos de morte; e não somente quem as faz, mas também quem aprova aqueles que as fazem. VIDE: ●Agentes et consentientes pari poena puniendi. ●Agentes et consentientes pari poena plectuntur. ●Agentes et consentientes pari poena puniuntur. ●Consentientes et agentes pari poena plectuntur. ●Consentientes et cooperantes pari poena sunt plectendi. ●Consentientes et facientes pari poena sunt plectendi. ●Facientem et consentientem par poena constringit. ●Non solum qui male agunt, sed qui consentiunt facientibus, digni sunt poena. ●Par poena agentes et consentientes comprehendit.
1248. Qui tangit picem, contaminabitur. [DAPR 427] Quem tocar o pez ficará manchado. ■Ninguém toca em carvão que não fique enfarruscado. ■Quem se encosta ao ferro, enferruja-se. ■Quem anda com traça, traça o come. ●Qui tangit picem, inquinabitur ab ea. [Binder, Thesaurus 2813] ●Qui tangit picem, inquinatur ab ea. [Gaal 1239] VIDE: ●Omnes contacta denigrat pix calefacta. ●Qui picem tractat, facile manum maculat. ●Qui tetigerit picem, inquinabitur ab ea.
1249. Qui tardius solvit, minus solvit. [Jur / Black 1482] Quem paga atrasado paga menos. VIDE: ●Minus solvit, qui tardius solvit. ●Qui sero solvit, minus solvit.
1250. Qui taurum stimulent multi, sed rarus arator. [Manúcio, Adagia 286; Pereira 111] Há muitos para aguilhoar o touro, mas é raro o lavrador. ■Muitos falam e exortam, mas poucos obram. ●Qui tauros stimulent multi, sed rarus arator. [Binder, Thesaurus 2817] Há muitos para aguilhoar os touros, mas o lavrador é raro. VIDE: ●Cum plerique boves stimulent, est rarus arator. ●Multi qui boves stimulent, pauci aratores. ●Multi qui tauros stimulent, sed rarus arator. ●Multi boum stimulatores pauci autem terrae aratores.
1251. Qui taurum sustulit, vitulum tollere potest. [Rezende 5658] Quem carregou o touro, pode carregar o vitelo. ■Quem pode o mais, pode o menos. VIDE: ●Potest taurum tollere qui vitulum sustulerit. ●Qui tulerit vitulum, ille potest et tollere taurum. ●Taurum tollet, qui vitulum sustulerit.
1252. Qui te fortior est, hunc tu vitare memento. [Grynaeus 205] Lembra-te de evitar quem é mais forte do que tu. VIDE: ●Cave a commercio potentium: habe commercium cum aequalibus. ●Cave virum maiorem. ●Cavendum a potentiore. ●Cum viro potentiore ne communica. ●Fuge procul a viro maiore. ●Pondus super se tollet qui honestiori se communicat.
1253. Qui tegit secretum suum, quod cupit consequitur. [Erpênio / Rezende 5661] Quem guarda o seu segredo consegue o que deseja. ■O segredo é a alma do negócio.
1254. Qui tempus praestolatur, tempus ei deest. [Grynaeus 776] Quem espera o tempo, falta-lhe tempo. ■Quem tem tempo e tempo perde, lá vem tempo em que se arrepende.
1255. Qui tenet anguillam per caudam, non habet illam. [Jakob Werner, Lateinische Sprichwörter 101] Quem segura enguia pelo rabo, não a tem. ■Quem segura enguia pelo rabo e mulher pela palavra, nada segura. VIDE: ●Anguilla a digitis saepe est dilapsa peritis. ●Non tenet anguillam, per caudam qui tenet illam.
1256. Qui terram sterilem vineis occupat, et laboribus suis et sumptibus est inimicus. [Paládio, Opus Agriculturae 1.7] Quem planta vinhas em terra estéril, é inimigo do seu trabalho e do seu ganho.
1257. Qui terret, plus ipse timet. Quem espalha medo, esse deve temer mais. ■Deve temer a muitos aquele a quem muitos temem. ●Qui terret, plus ipse timet: sors ista tyrannis convenit. [Claudiano, De Quarto Consulatu 294] Quem semeia o terror é quem mais teme: esta sorte é adequada aos tiranos. VIDE: ●Multis terribilis, caveto multos. ●Multis terribilis, timeto multos. ●Multos timere debet, quem multi timent. ●Necesse est multos timeat quem multi timent. ●Qui a multis timetur, multos timet. ●Qui sceptra duro saevus imperio regit, timet timentes.
1258. Qui tetigerit picem, inquinabitur ab ea. [Vulgata, Eclesiástico 13.1] Quem tocar o pez ficará manchado dele. ■Ninguém toca em carvão que não fique enfarruscado. ■Quem se encosta ao ferro enferruja-se. ■Quem anda com traça, traça o come. VIDE: ●Omnes contacta denigrat pix calefacta. ●Qui tangit picem, contaminabitur.
1259. Qui texere non vult, linteo carebit. [Schrevelius 1187] Quem não quer tecer, não terá pano. ■Quem não quer trabalho, não quer ganho. ■Quem foge do moinho, não tem fubá.
1260. Qui tibi dormitat, scit vigilare sibi. [Gualterius Anglicus, Fabulae Aesopicae 58.18] Quem cochila, quando trabalha para ti, sabe ficar acordado, quando trabalha para si.
1261. Qui tibi non sapis, alteri viam monstras. [Pereira 123] Tu, que não sabes para ti, mostras a estrada ao outro. ■Cego não pode guiar cego. VIDE: ●Qui sibi semitam non sapiunt, alteri monstrant viam. ●Sibi non cavet, et aliis consilium dat.
1262. Qui timent pruinam, irruet super eos nix. [Vulgata, Jó 6.16] Os que temem a geada, cairá sobre eles neve.
1263. Qui timere desierint, odisse incipient. [Tácito, Agricola 32] Os que deixarem de temer, começarão a odiar. ■A quem muito tememos, morto o queremos.
1264. Qui timet amicum, vim non novit nominis. [Publílio Siro] Que tem medo do amigo, não conhece a força dessa palavra.
1265. Qui timet Deum, omnia timent eum; qui vero non timet Deum, timet omnia. [Petrus Alphonsus, Disciplina Clericalis, De Timore Dei] Quem teme a Deus, todas as coisas o temem; mas quem não teme a Deus, esse teme todas as coisas.
1266. Qui timet Dominum, nihil trepidabit. [Vulgata, Eclesiástico 34.16] Aquele que teme ao Senhor, de nada tremerá.
1267. Qui timide rogat, docet negare. [Sêneca, Hippolytus 593] Quem pede a medo ensina a que lhe neguem. ●Qui timide petit, negaturum docet. [Bernardes, Nova Floresta 5.320] VIDE: ●Timidus in petendo contra se habet arma.
1268. Qui totum vult, totum perdit. [Grynaeus 776] ■Quem tudo quer, tudo perde. VIDE: ●Lepores duos qui insequitur, is neutrum capit. ●Qui vehementer emungit elicit sanguinem.
1269. Qui tranquille volet vivere, nec agat multa. Quem quiser viver tranqüilamente, não cuide de muitos negócios. ●Qui tranquille volet vivere, nec privatim agat multa, nec publice. [Sêneca, De Tranquillitate Animi 12] Quem quiser viver tranqüilamente não deve tratar de muitos negócios particulares nem públicos.
1270. Qui transtulit, sustinet. [Divisa do Estado de Connecticut, EUA] Quem transplantou, mantém. VIDE: ●Qui plantavit, curabit.
1271. Qui tulerit vitulum, ille potest et tollere taurum. Aquele que tiver carregado o vitelo, pode também carregar o touro. ■Quem furta um cesto, furta um cento. VIDE: ●Potest taurum tollere qui vitulum sustulerit. ●Qui taurum sustulit, vitulum tollere potest. ●Taurum tollet, qui vitulum sustulerit.
1272. Qui ulcisci dubitat, improbos plures facit. [Publílio Siro] Quem hesita em punir aumenta o número dos abusados. ■Perdoar ao mau é dizer-lhe que o seja. VIDE: ●Qui culpae ignoscit uni, suadet pluribus. ●Qui dubitat ulcisci, improbos plures facit.
1273. Qui unam habet, omnes habet virtutes. [Lodeiro 887] Quem tem uma só virtude, tem todas as virtudes. ●Qui unam haberet, omnes habere virtutes. [Cícero, De Officiis 2.35] Quem tivesse uma virtude, teria todas.
1274. Qui uti scit, ei bona; illi qui non utitur recte, mala. [Terêncio, Heauton Timorumenos 196] Essas coisas são benefícios para quem sabe utilizá-las, e malefícios para quem não as utiliza corretamente.
1275. Qui utilitatis causa fingunt amicitias. [Cícero, De Amicitia 51] Algumas pessoas fazem amizades por motivo de interesse.
1276. Qui utitur suo iure, laedit neminem. [José Cretella Júnior, Curso de Direito Romano 408] Quem usa do seu direito não prejudica ninguém. VIDE: ●Iure suo qui utitur nemini iniuriam facit. ●Non videtur vim facere qui iure suo utitur. ●Nullus videtur dolo facere, qui iure suo utitur. ●Qui de iure suo utitur, neminem laedit. ●Qui iure suo utitur, nemini iniuriam facit.
1277. Qui utuntur vino vetere sapientes puto, et qui libenter veteres spectant fabulas. [Plauto, Casina 5] Considero sábios os que tomam vinho velho e os que apreciam comédias antigas. VIDE: ●Sapientes sunt qui veteri vino utuntur.
1278. Qui uxorem non ducit, mala non sentit. [Vincenzo Scarcella, Adagi, Motti, Proverbi Siciliani 62] Quem não se casa, não sofre.
1279. Qui vadit plane, vadit sane. [Hugh Latimer, Sermon Preached before King Edward, March 8 1549] Quem vai sem desvios, vai em segurança. ■Quem caminha por atalhos nunca sai de sobressaltos.
1280. Qui vehementer emungit elicit sanguinem. [Vulgata, Provérbios 30.33] Quem se assoa violentamente, tira sangue. VIDE: ●Emungens acrius elicet sanguinem. ●Qui fortiter emungit elicit sanguinem.
1281. Qui vehitur curru spei, sociam habet paupertatem. [Erpênio / Rezende 5666] Quem viaja no carro da esperança, tem a pobreza por companheira. ■Quem vive de esperança, dança sem música. ■Quem vive de esperança, morre de fome.
1282. Qui vendit, ad id quod vendidit non revertetur. [Vulgata, Ezequiel 7.13] O que vende, não tornará a possuir o que vendeu.
1283. Qui venit ut noceat, semper meditatus venit. [Publílio Siro] Quem vem para fazer mal sempre vem com premeditação.
1284. Qui ventum seminant, et turbinem metent. Os que semeiam vento, colherão tempestade. ■Quem semeia ventos colhe tempestades. ●Qui ventum seminabunt, et turbinem metent. [DAPR 603] Quem semear vento colherá tempestade. ●Qui ventum seminavit, turbinem metet. Que semeou vento colherá tempestade. ●Qui seminat ventum, turbinem metet. VIDE: ●Ventum seminabunt et turbinem metent.
1285. Qui verba sua metiri nesciunt, procul dubio ad otiosa dicta dilabuntur. [S.Gregório, Moralium Liber 16.3] Os que não sabem medir suas palavras, certamente escorregam em frases ociosas.
1286. Qui verbis lenibus potest corrigi, non debet increpatione exasperari. [Beda, Proverbia / Bernardes, Nova Floresta 4.146] Quem pode ser corrigido com palavras suaves, não deve ser irritado com reprimendas.
1287. Qui vere diligens est in negotio, nunquam sibi satisfacit, semperque videt aliquid quod operi coepto adiciat; cum ignavis, quicquid egerint, nimium videatur. [S.Crisóstomo / Grynaeus 200] Quem é verdadeiramente dedicado ao trabalho nunca está satisfeito consigo e sempre vê algo a acrescentar à obra começada, enquanto que aos preguiçosos, o que quer que façam, parece-lhes excessivo.
1288. Qui vero custodit legem, beatus est. [Vulgata, Provérbios 29.18] Quem guarda a lei é feliz.
1289. Qui vero mentis est durae, corruet in malum. [Vulgata, Provérbios 28.14] Quem é de coração duro cairá no mal.
1290. Qui verrant, pauci; est multus qui sordidet aedes. [Pereira 109] Para varrer há poucos; há muita gente para sujar a casa. ■Mais há quem suje a casa do que quem a varra. ●Qui verrant, pauci; sunt multi qui sordident aedes
1291. Qui vexant alios, tandem vexantur et ipsi. [Gaal 477] Os que maltratam os outros, também acabam sendo maltratados.
1292. Qui viam nescit ad mare, amnem quaerat. Quem não conhece o caminho para o mar, procure um rio. ■Quem não pode como quer, faça como puder. VIDE: ●Si bovem non possis, asinum agas.
1293. Qui vicit non est victor nisi victus fatetur. [Ênio, Fragmenta] Quem venceu, só é vencedor se o vencido o reconhece.
1294. Qui vicit, periit; plorant qui succumbuere. [Grynaeus 706] O vencedor morreu; choram os vencidos. VIDE: ●Effundit victus lacrimas; victor periit ipse. ●Flet victus, victor interiit.
1295. Qui videt ardere vicini tecta, timere debet de propriis: nequeunt sua tuta manere. [Walther 24910 / Tosi 1376] Quem vê queimar-se a casa do vizinho, deve temer pela sua: ela não pode ficar segura. ■Põe as tuas barbas de molho, que as do vizinho estão a arder. VIDE: ●Accensa domo proximi, tua quoque periclitatur. ●Nam tua res agitur, paries cum proximus ardet. ●Res agitur tua, paries cum proximus ardet. ●Tua res agitur, et de tuo periculo, non de meo agitur. ●Tunc tua res agitur, paries dum proximus ardet.
1296. Qui videt, is peccat: qui te non viderit ergo, non cupiet: facti lumina crimen habent. [Propércio, Elegiae 2.32.1] Quem te vê peca; portanto quem não te vir não te desejará: os olhos é que são culpados.
1297. Qui vim facit, dolo malo fecit. [Digesta 47.8.2.8] Quem usa de violência usa de dolo.
1298. Qui vinci sese patitur pro tempore, vincit. [Dionísio Catão, Monosticha, Appendix 42] Quem no momento certo aceita ser vencido, esse é vencedor. ■Quem quer subir se abaixa.
1299. Qui vitat molam, vitat farinam. [Grynaeus 367] Quem foge do moinho foge da farinha. ■Quem foge do moinho não tem fubá. ■Quem foge do trabalho foge do ganho. VIDE: ●Devitat quicumque molam, fugit ille farinam. ●Farinam fugit quicumque molam vitat. ●Molam qui vitat, farinam vitat. ●Ni molas, non comedes. ●Ni purgaris et molas, non comedes. ●Ni purges et molas, non comedes. ●Nisi repurges et molas haud unquam edes. ●Purges nisi molasque, non edes piger. ●Qui fugit molam, farinam non invenit. ●Qui fugit molam, fugit farinam. ●Quicumque molam fugit, ille farinam.
1300. Qui vitia odit, homines odit. [Plínio Moço, Epistulae 8.22] Quem odeia os vícios odeia os homens. ■Ninguém há sem pecado.
1301. Qui vitulum tollit, taurum subducet et idem. [V.Weinreiter, Sammlung von 500 Sprüchwörtern 106] Quem rouba um bezerro, esse mesmo roubará um touro. ■Ladrão de tostão, ladrão de milhão. ●Qui vitulum tollit, taurum subduxerit idem. [Franz Joseph Hartleben, Dictionarium Paroemiarum 258] VIDE: ●Obolorum fur tandem fit marsupiorum raptor.
1302. Qui volunt divites fieri, incidunt in tentationem, et in laqueum diaboli. [Vulgata, 1Timóteo 6.9] Os que querem fazer-se ricos, caem na tentação e no laço do diabo.
1303. Qui voluptatibus dediti, quasi in diem vivunt, vivendi causas cotidie finiunt. [Plínio Moço, Epistulae 5.5.4] Os que, entregues aos prazeres, vivem exclusivamente o dia presente, diariamente esgotam as causas de viver.
1304. Qui vult amari, languida regnat manu. [Sêneca, Phoenissae 659] Quem quer ser amado, governa com mão suave.
1305. Qui vult caedere canem, facile invenit fustem. [Brewer, Dictionary of Phrase and Fable] Quem quer bater no cão, acha a vara com facilidade. ■A quem quer fazer mal, não lhe faltarão pretextos. ■Quem seu cão quer perder, de raiva lhe põe o nome. VIDE: ●Ad prave agendum parva satis occasio est. ●Male facere qui vult, nunquam non causam invenit.
1306. Qui vult capere, capiat. [Rezende 5670] Quem quiser entender, que entenda. VIDE: ●Capiat qui capere possit. ●Qui potest capere, capiat.
1307. Qui vult decipi, decipiatur. [Rezende 5671; Black 1482] Quem quer ser enganado, que o seja. VIDE: ●Mundus vult decipi, ergo decipiatur. ●Populus vult decipi, decipiatur. ●Si mundus vult decipi, decipiatur. ●Vulgus vult decipi, ergo decipiatur.
1308. Qui vult esse nucleum, frangat nucem. [Rezende 5514] Quem quer comer a amêndoa, quebre a noz. ■Quem quer fogo, busque a lenha. ■Quem quiser comer, depene. ■Para lograr o proveito, há de se sofrer o dano. ■Não há lucro sem trabalho. ●Qui vult nucleum, frangat nucem. [Pereira 120] Quem quer a amêndoa, quebre a noz. VIDE: ●Frangat nucleum qui vult nucem. ●Nucleum qui esse vult, frangit nucem. ●Qui e nuce nucleum esse vult, frangit nucem.
1309. Qui vult finem vult et media. Quem quer o fim, quer também os meios. ■Quem quer o fim quer os meios. ●Qui vult finem vult etiam media. ●Qui vult finem vult media necessaria ad illum obtinendum. Quem quer o fim quer os meios necessários para consegui-lo. ●Qui vult finem, velle etiam creditur media sine quibus finis obtineri nequit. [Jur] Quem quer o fim, presume-se também querer os meios, sem os quais o fim não pode ser alcançado.
1310. Qui vult rite mori, ne prave vivat oportet. [Pereira 118] Quem quer morrer bem, é preciso que não viva depravadamente. ■Quem bem vive, bem morre.
1311. Qui vult scire preces, aequoris intret aquas. [Pereira 121] Quem quer aprender a rezar entre na água do mar. &