DICIONÁRIO DE EXPRESSÕES E FRASES LATINAS

Compilado por HENERIK KOCHER

Home - Introdução - Bibliografia - Abreviaturas

A  B  C  D  E  F  G  H  I  L  M  N  O  P  Q  R  S  T  U  VZ

V1  V2  V3  V4  V5  V6  V7  V8

V1: 1-200

1. Vacare culpa magnum est solacium. [Cícero, Ad Familiares 7.3] Estar isento de culpa é um grande consolo. A consciência tranqüila é o melhor consolo. VIDE: Culpa vacare maximum est solacium.

2. Vacatio legis. [Jur] Isenção da lei. (=Espaço vago entre uma lei extinta e a vigência da outra. Carletti 197).

3. Vacca quae multum boat, parum lactis habet. Vaca que muito muge, tem pouco leite. Muita fumaça, pouco fogo.

4. Vacivum laboris tempus. Tempo vazio de trabalho. Vacuum laboris tempus. VIDE: Tempus vacivum laboris.

5. Vacivus virium. [Plauto, Bacchides 154] Destituído de forças. Fraco. Impotente.

6. Vacuae manus temeraria petitio est. [John of Salisbury, Policraticus 5.10] É audacioso o pedido feito de mãos vazias. Sem dinheiro nada se alcança. Quem unta amolenta.

7. Vacuis manibus non facile falcones revocari, nec piscem sine esca capi. Não é fácil atrair falcões com as mãos vazias, nem pegar peixe sem isca. Mãos generosas, mãos poderosas. Não há proveito sem custo. VIDE: Necesse est facere sumptum, qui quaerit lucrum.

8. Vacuum in natura non detur. [Espinosa, Ethica 1.15] Na natureza não ocorre o vazio. VIDE: Natura abhorret vacuum. Natura vacuum abhorret.

9. Vacuum legis. [Jur] O vazio da lei. (=A inexistência de lei).

10. Vacuum vas altius pleno vaso resonat. [Grynaeus 69] O vaso vazio ressoa mais alto do que o vaso cheio. Cântaro vazio soa muito. Panela vazia soa mais alto. A pior roda é a que mais chia. A caixa menos cheia é a que mais chacoalha. O ignorante é sempre o que mais fala. VIDE: Vasa inania multum strepunt. Vasa inania plurimum sonant. Vasa vacua magis tinniunt. Vasa vacua multum sonant. Vasa vacua plurimum sonant. Vasa vacua sunt bene sonantia. Vasa vana sunt bene sonantia.

11. Vacuus cantat coram latrone viator. [Juvenal, Satirae 10.22, adaptado] O viajante de bolsos vazios canta diante do assaltante. Caminheiro sem despesa canta seguro ante o ladrão. Quem não tem não teme. Ninguém pode despir um homem nu. VIDE: Cantabit pauper coram latrone viator. Cantabit vacuus coram latrone viator. Cantabunt vacui coram latrone clientes. Si vitae huius callem vacuus viator intrasses coram latrone cantares.

12. Vadas ad diabolum! [John Malverne / Stevenson 558] Vai para o diabo! Vai para o inferno!

13. Vade a me, et non appropies ad me! [Vulgata 4Esdras 5.19] Afasta-te de mim, e não te aproximes de mim! VIDE: Recede a me, non appropinques mihi.

14. Vade ad formicam, o piger. Vai ter com a formiga, ó preguiçoso. Segue a formiga, viverás com fadiga. Vade ad formicam, o piger, et considera vias eius, et disce sapientiam. [Vulgata, Provérbios 6.6] Vai ter com a formiga, ó preguiçoso, olha para os seus caminhos, e aprende a sabedoria. VIDE: Abi ad formicam, o piger. I, piger, ad formicam.

15. Vade, annuntia populo meo qualia et quanta mirabilia Domini Dei vidisti. [Vulgata, 4Esdras 2.48] Vai, anúncia a meu povo a natureza e o tamanho dos milagres que viste do Senhor Deus.

16. Vade ergo, et comede in laetitia panem tuum. [Vulgata, Eclesiastes 9.7] Vai pois, e come o teu pão com alegria.

17. Vade, et fac tu similiter. Vai e faze o mesmo. Vade ergo, et fac tu similiter. VIDE: Abi et fac tu similiter.

18. Vade et iam amplius noli peccare. [Vulgata, João 8.7] Vai e não peques mais.

19. Vade, et nuntia regi quae vidisti. [Vulgata, 2Reis 18.21] Vai anunciar ao rei o que viste.

20. Vade, et tu fac similiter. [Vulgata, Lucas 10.37] Vai, e faze tu o mesmo.

21. Vade foras! Cai fora! VIDE: Exi! Surge! Vade foras! Uxor, vade foras aut moribus utere nostris.

22. Vade in pace. [Vulgata, Êxodo 4.18] Vai em paz. Vade in pace, et Dominus sit tecum. [Vulgata, Judite 8.34] Vai em paz, e que o Senhor esteja contigo.

23. Vade in pacem. [Brewer, Dictionary of Phrase and Fable] Vai para a paz. (=Vai para o repouso eterno).

24. Vade malis avibus. [Binder, Thesaurus 3466] Vai com maus augúrios! Má hora vá contigo! Diabos te levem! VIDE: Ito malis avibus!

25. Vade mecum. Vem comigo. (=1.Vade-mécum. Livro de pouco volume e de fácil manejo para consulta rápida sobre noções fundamentais de determinada área de conhecimento. 2.Badameco, corruptela de vade-mécum, era o nome dado à pasta com papéis ou livros que os estudantes levavam para a escola).

26. Vade, pondera mihi ignis pondus, aut mensura mihi flatum venti, aut revoca mihi diem quae praeteriit. [Vulgata, 4Esdras 4.5] Vai, pesa para mim o peso do fogo, ou mede para mim o sopro do vento, ou chama de volta para mim o dia que passou.

27. Vade post me, Satana. [Vulgata, Mateus 16.23] Tira-te de diante de mim, Satanás. Vade retro me, Satana. [Vulgata, Marcos 8.33] Retira-te daqui, Satanás. Vade retro, Satana. VIDE: Retro, Satana!

28. Vade, Satana. [Vulgata, Mateus 4.10] Vai-te, Satanás.

29. Vado piscari. [Vulgata, João 21.3] Eu vou pescar.

30. Vae autem illi per quem veniunt scandala. [Vulgata, Lucas 17.1] Ai daquele por quem vêm os escândalos.

31. Vae civitati in qua iuvenes magistratum gerunt! [John Case, Sphaera Civitatis] Pobre cidade em que jovens ocupam o governo! VIDE: Vae regno cuius rex puer est. Vae tibi, terra, cuius rex puer est.

32. Vae duplici corde et labiis scelestis et manibus malefacientibus et peccatori terram ingredienti duabus viis! [Vulgata, Eclesiástico 2.14] Ai do coração dobre, e dos lábios criminosos, e das mãos que fazem o mal, e do pecador que anda sobre a terra por dois caminhos!

33. Vae ei qui multiplicat non sua. [Vulgata, Habacuc 2.6] Ai daquele que acrescenta o que não é seu.

34. Vae his qui perdiderunt sustinentiam. [Vulgata, Eclesiástico 2.16] Ai dos que perderam a paciência.

35. Vae mihi, qui ista dico et ista non facio; et si aliquanto facio, non diu persevero. [S.Bernardo, Meditationes Piissimae 7.21] Pobre de mim, que digo essas coisas, mas não as faço, e, se às vezes as faço, não persevero por muito tempo.

36. Vae mihi, quia tacui. [Vulgata, Isaías 6.5] Ai de mim, porque me calei.

37. Vae miseris ovibus, iudex lupus est ubi saevus. [Bebel, Proverbia Germanica 555] Coitadas das pobres ovelhas: quando o juiz é o cruel lobo. VIDE: O praeclarum custodem ovium lupum! Ubi lupus iudex, ibi abeant oves.

38. Vae misero mihi! [Vulgata, Jeremias 45.3] Ai pobre de mim!

39. Vae mortuis! Coitados dos mortos! Triste de quem morre!

40. Vae, puto deus fio! [Suetônio, Vespasianus 23.4] Ai! Acho que estou virando deus! (=Atribuído a Vespasiano, moribundo).

41. Vae qui aedificat domum suam in iniustitia. [Vulgata, Jeremias 22.13] Ai daquele que edifica a sua casa na injustiça.

42. Vae qui condunt leges iniquas. [Vulgata, Isaías 10.1] Ai dos que estabelecem leis iníquas.

43. Vae qui consurgitis mane ad ebrietatem sectandam, et potandum usque ad vesperam, ut vino aestuetis! [Vulgata, Isaías 5.11] Ai de vós os que vos levantais pela manhã para seguir a embriaguez, e para beberdes até a noite, para aquecer-vos com o vinho!

44. Vae qui dicitis malum bonum, et bonum malum. [Vulgata, Isaías 5.20] Ai de vós que ao mau chamais bom, e ao bom mau.

45. Vae qui potentes estis ad bibendum vinum, et viri fortes ad miscendam ebrietatem. [Vulgata, Isaías 5.22] Ai de vós que sois poderosos para beber vinho, e valentes na competência da ebriedade.

46. Vae qui praedaris! nonne et ipse praedaberis? [Vulgata, Isaías 33.1] Ai de ti, que roubas! Porventura não serás também tu roubado?

47. Vae qui sapientes estis in oculis vestris. [Vulgata, Isaías 5.21] Ai de vós que sois sábios aos vossos olhos.

48. Vae regno cuius rex puer est. [Algernon Sidney, Discourses Concerning Government 7.7] Desgraçada da terra cujo rei é menino. VIDE: Vae civitati in qua iuvenes magistratum gerunt! Vae tibi, terra, cuius rex puer est.

49. Vae soli! Ai de quem está sozinho! Vae soli, quia cum ceciderit, non habet sublevantem se. [Vulgata, Eclesiastes 4.10] Ai de quem está sozinho, pois, quando cair, não terá quem o levante.

50. Vae tibi ridenti, quia mox post gaudia flebis! [Rezende 6959] Ai de ti, que ris, porque logo depois da alegria chorarás! Depois da doçura, vem a amargura. Vae tibi ridenti, nam mox post gaudia flebis! VIDE: Vae vobis qui ridetis nunc; quia lugebitis et flebitis!

51. Vae tibi tam nigrae, dicebat caccabus ollae. [Pereira 102] Ai de ti, tão preta, disse a caçarola à panela. Disse a caldeira à sertã: tir-te lá, não me luxes. Ri-se o roto do esfarrapado, e o sujo do mal lavado.

52. Vae tibi, terra, cuius rex puer est. [Vulgata, Eclesiastes 10.16] Desgraçada de ti, terra, cujo rei é menino. VIDE: Vae civitati in qua iuvenes magistratum gerunt! Vae regno cuius rex puer est.

53. Vae victis! [Tito Lívio, Ab Urbe Condita 5.48.9] Ai dos vencidos! (=Frase dita por Breno, comandante dos gauleses, que conquistou Roma).

54. Vae vobis, legisperitis, quia tulistis clavem scientiae, ipsi non introistis, et eos qui introibant, prohibuistis. [Vulgata, Lucas 11.52] Ai de vós, doutores da lei, que, depois de terdes arrogado a vós a chave da ciência, nem vós outros entrastes, nem deixastes entrar os que vinham para entrar.

55. Vae vobis qui ridetis nunc; quia lugebitis et flebitis! [Vulgata, Lucas 6.25] Ai de vós os que agora rides, porque gemereis e chorareis! Depois da doçura, vem a amargura. VIDE: Vae tibi ridenti, quia mox post gaudia flebis!

56. Vafram dolosis artibus vulpem capit. [Schottus, Adagia 613] Ele apanha a raposa astuta com artifícios dolosos. Vafra dolosis artibus vulpes capitur. Apanha-se a raposa astuta usando artimanhas.

57. Vafrum iuris. [Horácio, Sermones 2.2.131] Uma artimanha do direito. VIDE: Apex iuris.

58. Vaga est fortuna. A sorte é inconstante. A fortuna é vária: hoje a favor, amanhã contrária. A fortuna dá e tira. Vaga est volubilisque fortuna. [Cícero, Pro Milone 26] A sorte é vária e inconstante. VIDE: Actutum fortunae solent mutari; varia vita est.

59. Vaga mens hominis freno eget. A mente errante do homem precisa de um freio.

60. Vagabundum nuncupamus eum qui nullibi domicilium contraxit habitationis. [Jur / A.M.Burrill, Law Dictionary 571] Denominamos vagabundo aquele que não estabeleceu domicílio em nenhum lugar.

61. Vagatione vero non est peius aliud mortalibus. [Homero, Odiséia 15.344] Não há coisa pior para os mortais do que vaguer sem pouso certo. VIDE: Est dictum verum: privata domus valet aurum. Nihil miserabilius quam incerta sede vagari.

62. Valde bonus, valde deceptibilis. [DAPR 113] Muito bom, muito fácil de ser enganado. Demasiada bondade é necedade. Quem bondade tem, nunca o mundo será seu, e mil canseiras lhe vêm. [Gil Vicente] VIDE: Semper homo bonus tiro est.

63. Valde enim turpe est ut quem non vincit homo, vincat libido, et obruatur vino qui non vincitur ferro. [Guilherme Peraldus, De Eruditione Principum 6.7] É muito vergonhoso que quem não foi vencido pelo homem, seja vencido pela sensualidade, e que seja derrubado pelo vinho quem não é vencido pela espada.

64. Valde mutabilis homo est. [Wagner 464] O ser humano é muito inconstante.

65. Vale! Passe bem! Saúde! Adeus!

66. Vale et me ama. Adeus, e que me queiras bem. Vale et memento mei. Adeus, e lembra-te de mim. (=Fórmulas de encerramento de carta).

67. Vale et me solito amore prosequere. [Salvador Fernandes / Ramalho 112] Adeus, e dedica-me o teu costumeiro afeto. (=Fórmula de encerramento de carta).

68. Vale, sape. [Divisa] Sê forte, sê sábio.

69. Vale ut valeam. Passa bem, para que eu também passe bem. Vale bene ut valeam. (=Fórmulas de encerramento de carta).

70. Valeant cives mei: sint incolumes, sint florentes, sint beati. [Cícero, Pro Milone 93] Que os meus concidadãos sejam fortes, permaneçam sãos e salvos, sejam prósperos.

71. Valeat possessor oportet, si comportatis rebus bene cogitat uti. [Horácio, Epistulae 1.2.49] É preciso que o possuidor esteja com boa saúde, se ele pretende aproveitar-se dos bens acumulados.

72. Valentes recte consulunt aegrotis. [DAPR 184] As pessoas com saúde dão bons conselhos aos doentes. Diz o são ao doente: Deus te dê saúde. VIDE: Cum valemus, recta consilia aegrotis damus. Facile, cum valemus, recta consilia aegrotis damus. Facile omnes, cum valemus, recta consilia aegrotis damus.

73. Valere malo quam dives esse. [Cícero, De Officiis 2.78, adaptado] Prefiro ter saúde a ser rico. Mais vale saúde boa que pesada bolsa.

74. Valet ancora virtus. [Divisa] A virtude é âncora forte.

75. Valet quantum vendi potest. [CODP 302] Isso vale tanto, por quanto pode ser vendido. Tanto vale a coisa quanto dão por ela. VIDE: Res tantum valet quantum vendi potest.

76. Valete et plaudite. [Plauto, Eunuchus 1094] Adeus, e batei palmas. VIDE: Plaudite, cives! Vos plaudite.

77. Valete, plaudite, vivite, bibite. [Erasmo, Moriae Encomium 68] Adeus, aplaudi, vivei, bebei. VIDE: Vivite et bibite.

78. Valetudine firma nihil melius. [Walther 32887h / Tosi 742] Nada há melhor do que uma boa saúde. Saúde e paz, dinheiro atrás. Saúde é riqueza. Saúde cuidada, vida conservada. VIDE: Absque sanitate nemo felix. Firma valetudine nihil melius: sani aegris ditiores. Homini nihil utilius sanitate. Nihil utilius firma valetudine. Nil sanitate vita habet praestantius.

79. Valetudo sustentatur notitia sui corporis et observatione. [Cícero, De Officiis 2.24] A saúde é conservada pelo conhecimento e observação do próprio corpo.

80. Validior vox operis, quam oris. [S.Bernardo, Sermones 59.3] A voz das obras pode mais do que a voz da boca. Obras falam, palavras calam. Obras são amores, e não palavras doces. Mais obras e menos palavras. VIDE: Claret amor factis; dulcia verba volant. Efficacior vox operis quam sermonis. Magna ne iactes, sed praestes. Melior est vox operis, quam vox oris. Vox operis validior est, quam oris.

81. Vallis optime collem monstrat. [Bacon, De Clientibus] O vale destaca muito bem a montanha. VIDE: Quo altior mons, tanto profundior vallis. Si mons sublimis, profundior est tibi vallis.

82. Vana est sine viribus ira. [Tito Lívio, Ab Urbe Condita 1.10.4] É vã a cólera sem a força. Quem não pode morder não mostre os dentes. VIDE: Vana sine viribus ira est.

83. Vana gloria spica ingens est sine grano. [Pereira 106] A glória vã é como uma grande espiga sem grãos. Glória vã floresce e não grandece.

84. Vana quoque ad veros accessit fama timores. [Lucano, Bellum Civile 469] Um boato infundado juntou-se ao medo justificado.

85. Vana sine viribus ira est. [DAPR 381] É inútil a cólera sem a força. Quem não tem pé não dá coice. VIDE: Vana est sine viribus ira.

86. Vana sollicitis incutit umbra metum. [Ovídio, Ex Ponto 2.7.14] Uma simples sombra causa medo aos tímidos.

87. Vana tonitrua. São trovões sem conseqüência. Quem não pode morder, não mostre os dentes. VIDE: Bruta fulmina.

88. Vana verba. Palavras vãs. VIDE: Quid vana verba loqueris? Ventis loqueris.

89. Vanae voces populi non sunt audiendae. [Diocleciano, De Poenis 1.12.1] As palavras vazias do povo não devem ser ouvidas.

90. Vanam gloriam qui spreverit, veram habebit. [Tito Lívio, Ab Urbe Condita 22.39.19] Quem desprezar a glória vã alcançará a verdadeira.

91. Vane, quid insanis? Si vivere nescis, cum bestiis perge morari. [Comodiano] Imbecil, por que essa loucura? Se não sabes viver, vai morar com as feras.

92. Vanescit absens amor. O amor ausente desaparece. Ausência aparta amor. Vanescit absens, et novus intrat amor. [Ovídio, Ars Amatoria 2.358] O amor ausente dissipa-se, e um novo se insinua.

93. Vani timoris iusta excusatio non est. [Digesta 50.17.184] A escusa de temor vão não é justa.

94. Vani vanum dant consilium. [Schottus, Adagia 228] Tolos dão conselho tolo. Quem com tolo se aconselha mais tolo é que ele.

95. Vanis enim vana terrori sunt. [Sêneca, De Ira 2.11.6] Para os tolos, as tolices causam pavor.

96. Vanitas est diligere quod cum omni celeritate transit. [Tomás de Kempis, De Imitatione Christi 1.1.18] É vaidade amar o que passa com toda velocidade.

97. Vanitas vanitatum! Vaidade de vaidades! No mundo tudo é vaidade. Vanitas vanitatum, et omnia vanitas. [Vulgata, Eclesiastes 1.2] Vaidade de vaidades, e tudo é vaidade. VIDE: Omnia vanitas.

98. Vanum est epinicium canere ante victoriam. [Walther 32903a / Tosi 1749] É inútil cantar o canto da vitória antes da vitória. Não contes os pintos senão depois de nascidos. Não vendas a pele do urso antes de matá-lo. VIDE: Ante victoriam ne canas triumphum. Antequam viceris ne triumphum pares. Non est canendum epinicium ante victoriam. Triumphum ne canas ante victoriam.

99. Vanum est et inutile de futuris conturbari vel gratulari, quae forte nunquam evenient. [Tomás de Kempis, De Imitatione Christi 4.30.16] É vão e inútil preocupar-se ou rejubilar-se com os acontecimentos futuros, que talvez nunca venham a ocorrer.

100. Vanum est vobis ante lucem surgere. [Vulgata, Salmos 162.2] É inútil levantar-vos antes do amanhecer. Nem por muito madrugar amanhece mais cedo. Mais vale a quem Deus ajuda do que a quem muito madruga.

101. Vanus est qui spem suam ponit in hominibus aut in creaturis. [Tomás de Kempis, De Imitatione Christi 3.6.11] Insensato é o que põe sua esperança nos homens ou nas criaturas.

102. Vanus homo statuit, Deus optimus omnia condit. [Pereira 115] O homem vão planeja; Deus, que é muito bom, decide tudo. O homem propõe, Deus dispõe. Os homens fazem o almanaque, e Deus manda o tempo. VIDE: Cor hominis disponit viam suam, sed Domini est dirigere gressus eius. Homo proponit, sed Deus disponit. Omnia homo statuit, Deus optimus omnia condet.

103. Vapor, umbra, nihil. [Divisa]. Um vento, uma sombra, nada.

104. Varam cum vibia proicit. [DAPR] Atirou o caibro junto com o pranchão. Uma desgraça vem logo após outra. Além de queda, coice. Foi tudo para o beleléu. VIDE: Ad perditam securim manubrium adicere. Sequitur vara vibiam.

105. Varia sors rerum. [Tácito, Historiae 2.70] É inconstante a sorte das coisas.

106. Varia vita est. [Plauto, Truculentus 218] A vida é instável.

107. Variae lectiones. Há leituras variantes. (=Refere-se a diferenças em palavras, frases ou passagens existentes em diferentes manuscritos de textos antigos). Varia lectio. Leitura variante. Interpretação diferente.

108. Variae sententiae. [Cícero, Ad Atticum 15.25] Opiniões discordantes.

109. Variam semper dant otia mentem. [Lucano, Bellum Civile 4.705] A ociosidade sempre dispersa o espírito.

110. Variant animi. [Ovídio, Remédia Amoris 525] Os espíritos variam. VIDE: Quoniam variant animi, variabimus artes.

111. Variat omnia tempus. [Palingênio / Binder, Thesaurus 3471] O tempo muda tudo.

112. Varie variis. Para situações diferentes, soluções diferentes.

113. Varietas delectat. [Eurípides / Rezende 6974] A variedade deleita. Tudo enfada, só a variedade recreia. Variatio delectat. [Binder, Thesaurus 3472] VIDE: Delectat varietas. In omni re semper grata varietas. In varietate voluptas. Natura diverso gaudet. Sensus delectat varietas.

114. Varietas est propria fortunae. [Cícero, De Divinatione 2.53] A inconstância é própria da sorte.

115. Varietate homines delectantur. Os homens são seduzidos pela variedade. VIDE: Delectat varietas. Varietas delectat.

116. Varii varie sentiunt; diversi diversa dicunt. Pessoas diferentes sentem de modo diferente; pessoas diferentes dizem coisas diferentes. Tantas cabeças, tantas sentenças.

117. Variis morbis varia remedia adhibere oportet. Para doenças diversas devem-se usar remédios diversos. Cada caso é um caso.

118. Variorum. De vários. (=A frase completa é Editio cum notis variorum scriptorum. Edição com anotações de vários escritores. Uma edição variorum é uma edição especial, geralmente de obras completas de autor clássico, comentada por vários especialistas).

119. Varium et mutabile semper femina. [Virgílio, Eneida 4.569] A mulher é coisa sempre inconstante e sempre mutável. Mulher, vento, tempo e fortuna, presto se muda. Mulher é um cata-vento: vai ao vento que soprar. VIDE: Femina natura varium et mutabile semper. Femina varium et mutabile semper.

120. Varium et mutabile vulgus. A multidão é mutável e inconstante.

121. Varius et dubius est belli eventus. [Albertano da Brescia, Liber Consolationis 47] O resultado da guerra é vário e duvidoso. A guerra, sabe-se como começa, não se sabe como termina. VIDE: Anceps belli casus. Armorum exitus semper incerti, et timidi. Belli exitus incertus. Bellorum exitus incerti. Eventus belli varii. Fortuna belli fluxa. Mars dubius. Nusquam minus quam in bello eventus respondet.

122. Vas malum non frangitur. [Gaal 517; Rezende 6978] Vaso ruim não quebra. Vasilha ruim não se quebra. VIDE: Mala herba non interit. Malum vas non frangitur.

123. Vas obsoletum de vino gignit acetum. [Walther 32915 / Tosi 587] Vasilha deteriorada do vinho faz vinagre. VIDE: Purga vasa: nisi purges, liquor omnis acescit infusus, peremit semina, messis obit. Sincerum est nisi vas quodcumque infundis, acescit.

124. Vas quod non habuerit operculum, nec ligaturam desuper, immundum erit. [Vulgata, Números 19.15] O vaso que não tiver tampa, nem atadura por cima, será imundo.

125. Vasa figuli probat fornax, et homines iustos tentatio tribulationis. [Vulgata, Eclesiástico 27.6] O forno prova os vasos do oleiro, e a prova da tribulação, os homens justos.

126. Vasa inania multum strepunt. [Walther 32919a / Tosi 33] Os vasos vazios ressoam muito. Cântaro vazio soa muito. Panela vazia soa mais alto. A pior roda é a que mais chia. A caixa menos cheia é a que mais chacoalha. Vasa inania plurimum sonant. [Binder, Thesaurus 3474] Vasa vacua multum sonant. [Pontanus / Stevenson 677] Vasa vacua plurimum sonant. [Grynaeus 69] Vasa vacua magis tinniunt. Vasa vacua sunt bene sonantia. [Binder, Thesaurus 3474] Vasa vana sunt bene sonantia. [Rezende 6977] Vasa vacua sunt bene sonantia. VIDE: Dolia plena silent. Vacuum vas altius pleno vaso resonat.

127. Vatem me dicunt, sed non ego credulus illis. Dizem que sou poeta, mas não acredito neles. VIDE: Me quoque dicunt vatem pastores: sed non ego credulus illis.

128. Vates sacer. Um poeta inspirado.

129. Vectatio iterque et mutata regio reficiunt animum. [Sêneca, De Tranquillitate Animi 15.14] Andar de liteira, viajar e mudar de lugar refaz o ânimo.

130. Vectigal maximum est parsimonia. A maior fonte de renda é a economia. A economia é um grande rendimento. A economia é a base da prosperidade. VIDE: Magnum vectigal est parsimonia. Non intellegunt homines quam magnum vectigal sit parsimonia. Optimum et in privatis familiis et in republica vectigal esse parsimoniam. Optimum vectigal parsimonia. Parsimonia magnum vectigal. Parsimonia summum vectigal.

131. Vectigalia decoquunt. As rendas esgotam-se.

132. Vectigalia nervi reipublicae. [Grynaeus 217] Os tributos são os nervos do estado. Vectigalia nervos esse rei publicae. [Cícero, Pro Lege Manilia 7]

133. Vehementer errasti. [Cícero, Pro Murena 46] Cometeste um grande erro.

134. Vehementius quam caute. [Tácito, Agricola 4] Com mais calor do que cautela.

135. Vehi suis pedibus. [Pereira 95] Andar com os próprios pés. Andar a pé. Andar no cavalo dos frades.

136. Vehicula scientiae. [Bacon, Advancement of Learning 1.5.12] Os veículos do conhecimento.

137. Vel a defuncto vectigal aufert. [Manúcio, Adagia 370] Toma dinheiro até de defunto. Vel a mortuo tributum auferat. [Apostólio] Tomará dinheiro até de defunto. Vel a mortuo tributum exigere. VIDE: A mortuo tributum exigere. A mortuo tributum colligere. Et a mortuo tributum colligis. Exigit et a statuis farinam. Statuis ab ipsis hic farinas exigit.

138. Vel bona contemni docet usus vel mala ferri. [Dionísio Catão, Monosticha, Appendix 13] A experiência ensina que tanto os bens devem ser desdenhados como os males devem ser suportados.

139. Vel caeco appareat. [Erasmo, Adagia 1.8.93] Será evidente até para um cego. Mesmo um cego vê isso. VIDE: Apparet id quidem etiam caeco.

140. Vel capillus habet umbram suam. [Publílio Siro] Até o cabelo tem sua sombra. Até um cabelo faz sombra. Cada cabelo faz sua sombra na terra. Vel capillus unus habet umbram suam. [Henderson, Latin Proverbs / Stevenson 1052] Até mesmo um único cabelo tem sua sombra. VIDE: Etiam capillus habet umbram suam. Etiam capillus suam facit umbram.

141. Vel capra mordeat nocentem. [Erasmo, Adagia 1.8.97] Até uma cabra morderá o culpado. Ao mau, todos o perseguem. VIDE: Etiam capra improbum hominem mordeat. Etiam capra virum mordeat malum. Mus mordeat improbum. Scelerosum mordeat et mus. Vel mus mordeat improbum. Virum improbum vel mus mordeat. Virum malum vel mus mordeat. Virum mus mordeat ipsa malignum.

142. Vel falso tamen laudari multo malo, quam vero culpari. [Plauto, Mostellaria 175] Prefiro até ser elogiado falsamente a ser criticado sinceramente.

143. Vel ferrum vinces, si favet hora tibi. Vencerás até a espada, se o momento te for favorável. A quem Deus quer ajudar, o vento lhe apanha lenha. VIDE: Et ferrum vinces, si favet hora tibi.

144. Vel illud, quod credideris perdas, vel illum amicum amiseris. [Plauto, Trinummus 1054] Ou perderás o que tiveres emprestado, ou perderás o amigo. Quem empresta a um amigo cobra um inimigo. VIDE: Ego talentum mutuum quod dederam, talento inimicum mihi emi, amicum vendidi.

145. Vel iniquissimam pacem iustissimo bello anteferrem. [Cícero, Ad Familiares 6.6] Prefiro até uma paz injusta a uma guerra muito justa. É melhor um mau acordo do que uma boa demanda.

146. Vel Iovi cedere nescit. [Divisa de Erasmo de Rotterdam / Rezende 6982] Não sabe ceder nem a Júpiter. (=Seu espírito não sofre a influência de nenhuma autoridade).