DICIONÁRIO DE EXPRESSÕES E FRASES LATINAS
Compilado por HENERIK KOCHER
Home - Introdução - Bibliografia - Abreviaturas
A B C D E F G H I L M N O P Q R S T U VZ
U5: 801-836
801. Utrem caedis. [Grynaeus 333] Espancas um odre. ■Espancas cachorro morto.
802. Utrem vellis. [Grynaeus 321] Tosquias um odre. ■É levar água ao mar.
803. Utrimque paratus. [Divisa do Regimento de Pára-quedistas, Grã-Bretanha] Pronto para tudo. ■Pronto para o que der e vier.
804. Utrique sunt fures, et qui accipit, et qui furatur. [DAPR 274] Ambos são ladrões, tanto quem recebe como quem furta. ■Tão ladrão é o que vai ao nabal como o que fica ao portal. ●Utrique fures, et qui recipit, et qui furatur. [Rezende 6934] VIDE: ●Agens et consentiens eadem poena digni. ●Agentes et consentientes pari poena puniendi. ●Nec minus est fur qui praedae partem capit, ac qui surripit ipse. ●Qui facit per alium, est perinde ac si faciat per se ipsum.
805. Utroque pede. [Schottus, Adagia 356] Com os dois pés. (=Com todas as forças). VIDE: ●Omnibus viribus.
806. Utrosque parietes linunt. [Petrônio, Satiricon 39.7] Pintam ambas as paredes. ■Acendem uma vela a Deus e outra ao diabo. VIDE: ●Duos parietes inungis. ●Duos parietes candefacis. ●Duos parietes illinis.
807. Utrum albus an ater sit nescio. Não sei se é branco ou negro. ●Utrum albus an ater sit ignoro.
808. Utrum prius gallina ex ovo an ovum ex gallina? [Macróbio, Saturnalia 7.16] Primeiro a galinha saiu do ovo, ou o ovo saiu da galinha? ■Quem nasceu primeiro: o ovo ou a galinha? VIDE: ●Scire ex vobis volo ovumne prius extiterit an gallina.
809. Utrum vigilas, an dormis? Estás acordado, ou dormes?
810. Utrumne divitiis homines an sint virtute beati? [Horácio, Sermones 2.6.75] Os homens são felizes pelas riquezas ou pela virtude?
811. Utrumque casum aspicere debet qui imperat. [Publílio Siro] Quem governa deve prever tanto a boa como a má sorte.
812. Utrumque enim vitium est, et omnibus credere et nulli. [Sêneca, Epistulae Morales 3.4] Tanto é erro confiar em todos como em ninguém. ●Utrumque vitium est nulli credere et omnibus. VIDE: ●Credere nil vitium est, vitium est quoque credere cuncta. ●Nulli fidere, inhumanum est, omnibus fidere, stultum. ●Omnibus credere et nulli in vitium utrumque. ●Periculosum est credere et non credere. ●Vitium est et omnibus credere et nulli.
813. Uva conspecta livorem ducit ab uva. [Juvenal, Satirae 2.81] Uma uva apodrece pelo contato com outra uva. ■Uma ovelha tinhosa faz todo o rebanho tinhoso. ■Uma maçã podre apodrece um cento. VIDE: ●Grex totus in agris unius scabie cadit. ●Una mala pecus inficit omne pecus.
814. Uva iusta uvam maturescit. [Apostólio 5.72] Uma uva diante de outra uva amadurece. ■Dize-me com quem vais, dir-te-ei o que farás. ■Quem com coxo anda, aprende a mancar. VIDE: ●Botrus oppositus botro maturescit. ●Botrus iuxta botrum maturescit. ●Cum sancto sanctus eris, et cum viro innocente innocens eris. ●Summuntur a conversantibus mores. ●Tales plerumque evadimus, quales sunt ii cum quibus sociamus. ●Talis quisque est, quales quibuscum familiaris.
815. Uvas Athenas portas? [Rezende 6943] Levas uvas para Atenas? (=Interpretação jocosa: Uvas até nas portas?)
816. Uxor contenta est quae bona est uno viro. [Plauto, Mercator 823] A boa esposa fica satisfeita com um único marido.
817. Uxor divitiarum cupida, duplex malum. [Medina 661] Uma mulher sedenta de riquezas, um mal dobrado.
818. Uxor, equus, vestis et calceamenta, inhonestis dum conceduntur, cum damno restituuntur. [A.Arthaber, Dizionario Comparato 560] Mulher, cavalo, roupa e calçado, quando se emprestam a desonestos, são devolvidos com defeito. ■Mulher, arma e cavalo de andar, nada de emprestar.
819. Uxor legitimus debet quasi census amari. [Petrônio, Fragmenta Poetica] A esposa deve ser amada como uma verdadeira riqueza.
820. Uxor magistratusque dantur a caelitibus. [DAPR 437] Mulher e cargo são dados pelos deuses. ■Casamento e mortalha, no céu se talha. VIDE: ●Conubia sunt fatalia. ●Coniugia sunt fatalia.
821. Uxor pessima, pessimus maritus. [Marcial, Epigrammata 8.35.2] Uma péssima mulher, um péssimo marido.
822. Uxor pulchra magnam parit viro sollicitudinem. [Pereira 96] A mulher bonita traz ao marido muitos cuidados. ■Quem casa com formosa tem trabalho. ■Quem tem mulher formosa, castelo em fronteira e vinha na carreira não lhe falta canseira. ■Quem tem mulher bonita, castelo na fronteira e videiras na estrada nunca verá o fim da guerra.
823. Uxor socia humanae rei atque divinae. [Codex Iustiniani 9.32.4] A esposa é a companheira das coisas humanas e divinas.
824. Uxor tua sicut vitis abundans, in lateribus domus tuae, filii tui, sicut novellae olivarum, in circuitu mensae tuae. [Vulgata, Salmos 127.3] Tua mulher será no retiro de sua casa, como vide abundante; teus filhos, como pimpolhos de oliveiras, estarão ao redor da tua mesa.
825. Uxor, vade foras aut moribus utere nostris. [Marcial, Epigrammata 11.105.1] Cai fora, mulher, ou vive à minha moda. VIDE: ●Exi! Surge! Vade foras! ●Vade foras!
826. Uxorem caram qui se cognoscit habere, hic credit quod sit melior omne muliere. [Walther 32769 / Tosi 547] Quem sabe que tem uma mulher de valor acredita que ela é a melhor de todas as mulheres. VIDE: ●Qui invenit mulierem bonam invenit bonum.
827. Uxorem cum dote fidemque et amicos et genus et formam regina Pecunia donat. [Horácio, Epistulae 1.6.36] A rainha Pecúnia dá esposa com dote, crédito, amigos, antepassados importantes e beleza. ■Quem tem dinheiro tem graça e amigos.
828. Uxorem duc ex aequalibus. [Cleóbulo / Rezende 6945] Casa-te com mulher escolhida entre os teus iguais. ■Casar e compadrar, cada qual com seu igual. ■Se queres bem casar, casa com o teu igual. ●Uxorem ducito ex aequalibus. [Manúcio, Adagia 330] VIDE: ●Aequalem uxorem quaere. ●Aequalem tibi uxorem quaere. ●Aequalem uxorem ducito. ●Aequalem tibi mulierem inquire. ●Si qua voles apte nubere, nube pari. ●Si quietem mavis, duc uxorem parem. ●Si vis apte nubere, nube pari. ●Si vis nubere, nube pari. ●Tuae sortis uxorem ducito.
829. Uxorem ducturus in vicinos respicias. [DAPR 152] Quando fores casar, procura mulher na vizinhança. ■Quem longe vai casar, ou vai enganado, ou quer enganar. VIDE: ●Nubere vis apte? vicino nube marito.
830. Uxorem duxi, libertatem vendidi. [Eiselein 26] Casei-me: vendi minha liberdade. VIDE: ●Argentum accepi dote, imperium vendidi.
831. Uxorem enim vivam amare voluptas est, defunctam religio. [Estácio, Silvae 5.4] Amar a esposa viva é um prazer, amá-la quando está morta, é um culto.
832. Uxori morosae, maritus morosus. [Manúcio, Adagia 422] Para uma mulher impertinente, um marido impertinente.
833. Uxori nubere nolo meae. [Marcial, Epigrammata 8.12] Não quero ser mulher de minha mulher. (=Não quero ser governado pela minha mulher).
834. Uxori vir debitum reddat; similiter autem et uxor viro. [Vulgata, 1Coríntios 7.3] O marido pague à sua mulher o que lhe deve, e da mesma maneira também a mulher ao marido.
835. Uxoris probrum, ultimus qui resciat, est maritus. [Grynaeus 776] Da desonra da mulher, o último a ser informado é o marido. ■O marido enganado é o último a saber. ■O mal do cornudo, ele não o sabe, e sabe-o todo o mundo. VIDE: ●Dedecus ille domus sciet ultimus.
836. Uxoris vitium aut tollendum aut ferendum. [Manúcio, Adagia 124; Rezende 6946] O defeito da mulher ou deve ser extirpado ou suportado. VIDE: ●Vitium uxoris aut tollendum aut ferendum. Qui tollit vitium, uxorem commodiorem praestat; qui fert, sese meliorem facit.