DICIONÁRIO DE EXPRESSÕES E FRASES LATINAS
Compilado por HENERIK KOCHER
Home - Introdução - Bibliografia - Abreviaturas
A B C D E F G H I L M N O P Q R S T U VZ
A1 A2 A3 A4 A5 A6 A7 A8 A9 A10 A11 A12 A13 A14 A15 A16 A17
A17: 3201-3396
3201. Auro, haud ferro. [Plauto, Truculentus 928] Com ouro, não com a espada. ■Dinheiro faz batalha, que não braço longo.
3202. Auro loquente, nihil pollet quaevis oratio. [Erasmo, Adagia 3.3.16] Quando o ouro fala, nenhuma palavra pode nada. ■Quando o ouro fala, tudo cala. ●Auro loquente, cuncta iners oratio. [Schottus, Adagia 625] ●Auro loquente, sermo inanis omnis est. [Apostólio 20.90] ●Auro loquente ratio quaevis irrita est. [Schottus, Adagia 625] Quando o ouro fala, qualquer argumento é nulo. VIDE: ●Auro suadente, nihil potest oratio. ●Nummus ubi loquitur, Tullius ipse tacet.
3203. Auro nihil inexpugnabile. Ao ouro nada resiste. ■Não há cerradura, se de ouro é a gazua. ■Chave de ouro abre qualquer porta. VIDE: ●Auro clausa patent.
3204. Auro pulsa fides, auro venalia iura, aurum lex sequitur, mox sine lege pudor. [Propércio, Elegiae 3.13.49] A lealdade foi vencida pelo ouro, pelo ouro a justiça se tornou venal, a lei segue o ouro, daqui a pouco o pudor não conhecerá mais lei.
3205. Auro quaeque ianua panditur. [Binder, Thesaurus 296] Com ouro, abre-se qualquer porta. ■Chave de ouro abre qualquer porta. ■Dinheiro é a chave que destranca toda porta. ■Não há cerradura, se de ouro é a gazua. ■O dinheiro abre todas as portas. ●Auro solent adamantinae etiam perfringi fores. [Apuleio, Metamorphoses 9.18] Com ouro costumam abrir-se até portas de aço. ●Auro patent cuncta atque Ditis ianuae. [DAPR 500] Com ouro, tudo se abre, até as portas do inferno. VIDE: ●Auro clausa patent.
3206. Auro quid melius? Iaspis. Quid iaspide? Sensus. Quid sensu? Ratio. Quid ratione? Deus. [Heinrich Meyer, Anthologia Veterum Latinorum Epigrammatum 48] Que é melhor do que o ouro? A ágata. Do que a ágata? A sensibilidade. Do que a sensibilidade? A razão. Do que a razão? Deus.
3207. Auro saepe solent multa subesse mala. Freqüentemente, debaixo do ouro há muitas coisas ruins.
3208. Auro suadente, nihil potest oratio. [Publílio Siro] Quando o ouro exorta, a eloqüência nada consegue. ■Quem tem dinheiro quebra penedos. VIDE: ●Auro loquente, nihil pollet quaevis oratio. ●Auro loquente, cuncta iners oratio. ●Auro loquente, sermo inanis omnis est.
3209. Auro venalia iura, aurum lex sequitur. [Propércio, Elegiae 11.49] Por ouro se vende a justiça, a lei segue o ouro.
3210. Auro vitam venditat. [Plauto, Bacchides, Fragmenta] Pelo ouro ele vende até a própria vida.
3211. Aurora hora aurea. [Inscrição em quadrante solar] A aurora é hora de ouro.
3212. Aurora Musis amica est. [Binder, Medulla 115] ■A aurora é amiga das musas. ■A quem madruga Deus ajuda.
3213. Aurum aperit omnia, et inferni portas. [Bebel, Adagia Germanica] O ouro abre tudo, até as portas do inferno. ■Chave de ouro abre qualquer porta. ■Quem dinheiro tiver fará o que quiser. VIDE: ●Nummus omnia efficit.
3214. Aurum aut argentum fabris dignoscitur igni; vinum hominis prodens arguit ingenium. [Teógnis / Grynaeus 450] O ouro e a prata são reconhecidos pelos artesãos por meio do fogo; o vinho, quando entra, revela o caráter do homem. ■O vinho é o espelho da alma.
3215. Aurum e stercore Enni. Ouro (colhido) do esterco de Ênio. VIDE: ●Aurum Vergilius de stercore colligit Enni.
3216. Aurum et argentum est constitutio pedum. [Vulgata, Eclesiástico 40.25] O ouro e a prata são a firmeza dos pés.
3217. Aurum et argentum faciunt rectissima curva. O ouro e a prata tornam retíssimo o que era curvo.
3218. Aurum et daemonem qui habet, non eum potest abscondere. [Anonymus Valesianus 2.12] Quem tem ouro e o demônio não pode esconder nenhum dos dois.
3219. Aurum et opes, praecipuae bellorum causae. [Tácito, Historiae 4.74] O ouro e as riquezas são as principais causas das guerras.
3220. Aurum ex stercore colligendum. [Grynaeus 482] O ouro deve ser separado da ganga. ■Devemos separar o trigo do joio. ■Separa o trigo do joio, que melhor messe dará. ■Não há livro tão mau, que não tenha algo bom.
3221. Aurum flamma probat, homines temptatio probos. A chama prova o ouro; a tentação prova os justos. ●Aurum flamma probat, homines temptatio iustos.
3222. Aurum huic olet. [Plauto, Aulularia 215] Ele farejou ouro.
3223. Aurum igni probatum. [Erasmo, Adagia 4.1.58] Prova-se o ouro com o fogo.
3224. Aurum in fortuna invenitur, natura ingenium bonum. [Plauto, Poenulus 298] A riqueza vem com a sorte, as boas qualidades vêm com a natureza.
3225. Aurum in stercore quaero. [Cassiodoro, Institutiones 1.540] Estou procurando ouro no monturo. ■Estou garimpando.
3226. Aurum lapide, auro mens hominum exploratur. [Erasmo] Experimenta-se o ouro com a pedra de toque, e o coração dos homens com o ouro. VIDE: ●Ex cote aurum, ex auro probatur homo.
3227. Aurum lex sequitur. [Binder, Thesaurus 298] A lei acompanha o dinheiro. VIDE: ●Auro pulsa fides, auro venalia iura, aurum lex sequitur, mox sine lege pudor.
3228. Aurum omnes, victa iam pietate, colunt. [Propércio, Elegiae 3.13.48] Com a decadência do amor ao próximo, todos adoram o ouro.
3229. Aurum omnia vincit. O ouro vence tudo. ■Com dinheiro tudo se alcança.. VIDE: ●Aurum vincit omnia.
3230. Aurum quid valet! [Plauto, Aulularia 221] Como o ouro é poderoso!
3231. Aurum spectato, non quae manus afferat aurum. [Propércio, Carmina 4.5.53] Olha o ouro, e não a mão que o traz.
3232. Aurum Vergilius de stercore colligit Enni. [John Owen, Epigrammata 3.83] Virgílio colheu ouro da ganga de Ênio. VIDE: ●Aurum e stercore Enni.
3233. Aurum vincit omnia. O ouro vence tudo. ■Quem tem dinheiro quebra penedos. VIDE: ●Aurum omnia vincit.
3234. Ausculta et perpende. [Erasmo, Adagia 3.8.45] Ouve e avalia.
3235. Ausculta eum cui quattuor sunt aures. [Schottus, Adagia 18] Ouve quem tem quatro ouvidos. ■Se queres bom conselho, pede-o ao homem velho. ■Cão velho, quando ladra, dá aviso. VIDE: ●Audi cui quattuor aures. ●Audi quattuor habentem aures. ●Eum ausculta cui quattuor sunt aures.
3236. Ausculta, fili, praecepta magistri. Escuta, meu filho, os ensinamentos do mestre.
3237. Ausculta querelas pauperum, et satage ut veritatem intellegas. [Luís IX, rei da França / Busarello 3341] Escuta as queixas dos pobres e esforça-te para conhecer a verdade.
3238. Auscultandum bene loquenti. [Erasmo, Adagia 5.1.96] Deve-se prestar atenção em quem fala com sensatez.
3239. Auscultare disce, si nescis loqui. [Pompônio / Tosi 18] Aprende a ouvir, se não sabes falar.
3240. Auso Venus ipsa favebit. [Ovídio, Heroides 19.169] A própria Vênus será favorável ao ousado.
3241. Auspiciis res coepta malis, bene cedere nescit. [Medina 607] Coisa que começou sob maus auspícios não consegue caminhar bem. ■Quem mal começa mal acaba. ■Mau princípio, pior fim. VIDE: ●Mali principii malus exitus. ●Mali principii malus finis.
3242. Auspicium melioris aevi. [Divisa da Ordem de S.Miguel e S.Jorge, Grã-Bretanha] É sinal de tempo melhor. ■É um bom sinal. ■Agora a coisa vai.
3243. Austere iubere. [DAPR 429] Comandar com severidade. ■Governar com mão de ferro.
3244. Austeritas solitudinis socia et comes. [Platão / Grynaeus 74] A austeridade é companheira da solidão.
3245. Austriae est imperare orbi universo. [Divisa da Casa de Habsburgo] É destino da Áustria governar o mundo inteiro. (=A divisa era representada pela sigla AEIOU).
3246. Ausus maiores fert canis ante fores. Diante da porta de casa o cão mostra mais audácia. ■Em sua casa cada qual é rei. ■Muito pode o galo em seu poleiro. VIDE: ●Canis domi ferocissimus. ●In claustro domini furit acrior ira catelli. ●In foribus propriis canis est audacior omnis. ●Omnis canis in porta sua magnus est latrator.
3247. Aut agat aut desistat. [Suetônio, Tiberius 24] Que ele aja ou desista. ■É pegar ou largar.
3248. Aut ai aut nega. Dize sim ou não.
3249. Aut amat aut odit mulier, nihil est tertium. [Publílio Siro] A mulher ou ama ou odeia, não há terceira opção.
3250. Aut auscultas, aut is in malam crucem. [Plauto, Poenulus 495] Ou ouves, ou vais para o cadafalso.
3251. Aut bello vincendum est, aut melioribus parendum. [Tito Lívio, Ab Urbe Condita 32.34] Ou se vence na guerra, ou se submete aos mais fortes.
3252. Aut bibat aut abeat. [Cícero, Tusculanae Disputationes 5.118; Erasmo, Adagia 1.10.47] Que ele beba ou vá embora. (=Tradução de inscrição que os gregos punham em suas salas de jantar). ■Bebê-lo ou vertê-lo. ●Aut bibe aut abi. Bebe ou vai-te embora. ●Aut bibas aut abeas.
3253. Aut Caesar aut nihil. [Divisa de César Bórgia] Ou César ou nada. ■Ou tudo ou nada. ■Ou bem tudo ou bem nada. ●Aut Caesar aut nullus. [Suetônio, Caligula 37] Ou César ou mendigo. VIDE: ●Rex aut asinus.
3254. Aut consolando, aut consilio, aut re iuvero. [Terêncio, Heauton Timorumenos 86] Ajudar-te-ei, ou confortando, ou aconselhando, ou com a bolsa.
3255. Aut cucurbitae florem, aut cucurbitam. [Erasmo, Adagia 2.7.49] Ou a flor da abóbora ou a abóbora. ■Ou bem se vende o porco, ou bem se come a lingüiça. VIDE: ●Aut florem cucurbitae, aut cucurbitam.
3256. Aut dedere, aut punire. [Jur] Ou entregar, ou punir. (=O acusado de crime refugiado em outro país deveria ser extraditado para o país em que teria cometido o crime, ou ser julgado no país onde se encontra refugiado).
3257. Aut dicam aut faciam. [Petrônio, Satiricon 99] Ou direi ou farei. (=Em palavras ou em atos).
3258. Aut disce aut discede. [Divisa do Winchester College, Inglaterra] Ou estuda, ou vai embora. ●Aut doce, aut disce, aut discede. Ou ensina, ou estuda, ou vai embora. VIDE: ●Disce aut discede.
3259. Aut dives opto vivere aut pauper mori. [Eurípides / Sêneca, Epistulae Morales 115.14] Se rico, prefiro viver; se pobre, prefiro morrer.
3260. Aut ego fallor, aut ego laedor. [Ovídio, Metamorphoses 1.608] Se não me engano, eu estou sendo ofendido.
3261. Aut est aut non est. Ou é ou não é. ●Aut est aut non est, tertium non datur. Ou é ou não é, não há terceira opção.
3262. Aut etiam aut non. [Cícero, De Natura Deorum 1.70] Ou sim ou não. ●Aut etiam aut non respondere. Responder ou sim ou não.
3263. Aut exeant aut quiescant. [Cícero, In Catilinam 2.11] Ou saiam ou fiquem quietos.
3264. Aut flectitur, aut frangitur. Ou se dobra, ou quebra.
3265. Aut florem cucurbitae, aut cucurbitam. [Apostólio 9.73] Ou a flor da abóbora ou a abóbora. ■Ou bem se vende o porco, ou bem se come a lingüiça. VIDE: ●Aut cucurbitae florem, aut cucurbitam.
3266. Aut frugi hominem esse oportere aut Caesarem. [Suetônio, Caligula 37] O homem deve ou ser virtuoso ou César. ■Suje-se gordo.
3267. Aut insanit homo, aut versus facit. [Horácio, Satirae 2.7.117] O homem ou é louco ou é poeta.
3268. Aut inveniam viam, aut faciam. [Divisa / Sweet 222] Ou encontrarei o caminho, ou eu mesmo o abrirei. VIDE: ●Inveniet viam, aut faciet. ●Viam inveniam aut faciam.
3269. Aut ipse fuisti, aut tui simillimus. [Erasmo, Adagia 3.9.34] Ou foste tu, ou alguém muito parecido contigo.
3270. Aut largitate nimia aut parsimonia. [Terêncio, Heauton Timorumenos 441] Ou prodigalidade excessiva, ou parcimônia. ■Ou bem tudo, ou bem nada. ■Ou oito, ou oitenta.
3271. Aut libertas, aut nihil! [Divisa] Ou liberdade, ou nada. ■Independência ou morte!
3272. Aut manentem mori, aut vincere oportet. [Apostólio 9.83] A quem fica cabe morrer ou vencer. ●Aut manenti vincendum, aut moriendum. [Erasmo, Adagia 3.5.10]
3273. Aut manibus aut pedibus contradicendum est inimico. Deve-se rebater o inimigo ou com as mãos ou com os pés.
3274. Aut merces aut poena manet quas vivimus horas. [Inscrição em quadrante solar] Recompensa ou punição está reservada para as horas que vivemos.
3275. Aut minus animi, aut plus potentiae. [Plutarco / Erasmo, Adagia 4.2.90] Ou menos entusiasmo, ou mais força. ■Ou falar menos, ou fazer mais.
3276. Aut mors aut victoria. [Divisa] Ou a morte, ou a vitória. VIDE: ●Aut vincere aut emori. ●Aut vincere aut mori.
3277. Aut mortem aut vitam, aut lucrum aut damnum, aut victoriam aut contra. [Grynaeus 54] Ou morte ou vida, ou lucro ou prejuízo, ou vitória ou derrota.
3278. Aut mortuus est, aut docet litteras. [Erasmo, Adagia 1.10.59] Ou está morto ou está dando aulas. ■É um azarado. VIDE: ●Aut obiit, aut docet litteras. ●Aut periit, aut profecto litteras docet.
3279. Aut necesse est ipsum te vilem habeas aut pecuniam. [Publílio Siro] É necessário ou que te julgues um homem sem valor, ou que tenhas dinheiro. ■Sem dinheiro a glória não passa de uma doença.
3280. Aut non licet mihi quod volo, facere. [Vulgata, Mateus 20.15] Visto isso, não me é lícito fazer o que quero?
3281. Aut non rem tentes, aut perfice. [Ovídio, Ars Amatoria 1.389] Ou não tentes, ou completa a obra. ■Para não acabar, é melhor não começar. ●Aut non tentares, aut perfice. [Binder, Thesaurus 303] ●Aut nunquam tentes, aut perfice. VIDE: ●Melius est non incipere quam desinere. ●Melius non incipient, quam desinent. ●Ne tentes aut perfice. ●Non inchoanda sunt, quae nequeunt perfici.
3282. Aut nunc aut nunquam. [Divisa] Ou agora, ou nunca. VIDE: ●Aut tunc aut nunquam. ●Nunc aut nunquam.
3283. Aut ob avaritiam aut miseram ambitionem laborat. [Horácio, Sermones 1.4.26] Sofre por causa da avareza ou da triste ambição.
3284. Aut obiit, aut docet litteras. [Apostólio 10.4] Ou morreu, ou está dando aulas. ■É um azarado. VIDE: ●Aut mortuus est, aut docet litteras. ●Aut periit, aut profecto litteras docet.
3285. Aut opportunum silentium, aut sermonem utilem habe. [Apostólio 9.99] Ou tem um silêncio vantajoso, ou uma fala útil. ■Antes calar que mal falar. VIDE: ●Aliquid silentio melius loquere, aut tace. ●Aut tace, aut loquere meliora silentio. ●Tacere oportet, aut silentio potiora loqui. ●Vel taceas, vel meliora dic silentio.
3286. Aut per vim aut dolis. [Salústio, Bellum Iugurthinum 23] Pela força ou pela astúcia. VIDE: ●Aut vi aut dolis.
3287. Aut perdet aut peribit. [Sêneca, Thyestes 203] Ou destruirá ou será destruído.
3288. Aut periit, aut profecto litteras docet. [Schottus, Adagia 613] Ou está morto ou está dando aulas. ■É um azarado. VIDE: ●Aut mortuus est, aut docet litteras. ●Aut obiit, aut docet litteras.
3289. Aut pluit, aut ningit, aut nostra pedisequa mingit. [Eiselein 490 / Binder, Thesaurus 304] Ou está chovendo, ou nevando, ou nossa criada está urinando.
3290. Aut potentior te aut imbecillior laesit; si imbecillior, parce illi; si potentior, parce tibi. [Sêneca, De Ira 3.5.8] Quem te feriu ou é mais forte que tu, ou mais fraco; se ele é mais fraco, poupa a ele; se é mais forte, poupa a ti.
3291. Aut prodesse volunt aut delectare poëtae, aut simul et iucunda et idonea dicere vitae. [Horácio, Ars Poetica 333] Os poetas querem ou ser úteis ou deleitar, ou ainda dizer coisas que possam ao mesmo tempo ser agradáveis e que sirvam para a vida.
3292. Aut regem aut fatuum nasci oportet. [Sêneca, Apocolocyntosis 1] (Para se fazer tudo que se quer) tem-se de nascer ou rei ou louco.
3293. Aut repellit aut frangitur. [Inscrição em escudo] Ou repele ou se quebra.
3294. Aut rex, aut asinus. [Schottus, Adagia 593] Ou rei ou asno. ■Ou tudo ou nada. VIDE: ●Aut Caesar aut nihil. ●Aut Caesar aut nullus. ●Rex aut asinus.
3295. Aut ridenda omnia aut flenda sunt. [Sêneca, De Ira 2.10.5] Tudo provoca ou riso ou lágrimas.
3296. Aut sponte aut invite. [Tomás de Kempis, De Imitatione Christi 2.12.3] Espontaneamente ou obrigado. ■Quer queira ou não queira.
3297. Aut suavitate aut vi. [Divisa] Ou com gentileza, ou com luta.
3298. Aut tace aut loquere meliora silentio. Ou cala, ou fala coisas que valham mais que o silêncio. ●Aut tace aut dic meliora silentio. VIDE: ●Aliquid silentio melius loquere aut tace. ●Aut opportunum silentium aut sermonem utilem habe. ●Tacere oportet aut silentio potiora loqui. ●Vel taceas, vel meliora dic silentio.
3299. Aut totum obtinere, aut totum amittere. [Pereira 116] Ou conseguir tudo, ou perder tudo. ■Ou comer com trombetas, ou morrer enforcado. ■Ou oito, ou oitenta.
3300. Aut tunc aut nunquam. [Petrônio, Satiricon 44] Ou naquele momento ou nunca. VIDE: ●Aut nunc aut nunquam. ●Nunc aut nunquam.
3301. Aut ulla putatis dona carere dolis Danaum? [Virgílio, Eneida 2.43] Ou julgais que as dádivas dos gregos não contêm ciladas? VIDE: ●Putatis dona carere dolis?
3302. Aut vi, aut clam, aut precario. [Cícero, Pro Caecina 92; Gaio, Institutionum Commentarius 4.151] Ou pela força, ou às ocultas, ou por força de rogos.
3303. Aut vi aut dolis. [Salústio, Bellum Iugurthinum 25] Pela força ou pela astúcia. VIDE: ●Aut per vim aut dolis.
3304. Aut victor, aut victus. Ou vencedor, ou vencido.
3305. Aut vincere aut emori. [Cícero, De Officiis 3.32] Vencer ou morrer. ■Bebê-lo ou vertê-lo. ●Aut vincere aut mori. VIDE: ●Aut mors, aut victoria.
3306. Aut vive gaudens, morere vel feliciter. [Schottus, Adagia 613] Ou vive satisfeito ou morre feliz.
3307. Autumat hoc in me, quod novit perfidus in se. [Binder, Thesaurus 305] O pérfido julga ver em mim aquilo que ele sabe haver nele mesmo. ■Cuida o ladrão que todos são de sua condição. ●Autumat hoc in te, quod novit perfidus in se. [J.M.Fleischner, Handbüchlein 348] O pérfido julga ver em ti o que ele sabe haver em si mesmo.
3308. Autumno incipiente. No começo do outono.
3309. Auxilia firma humilia consensus facit. [Publílio Siro] O entendimento torna poderosos os recursos parcos. ■A união faz a força.
3310. Auxilio divino. [Divisa] Com o auxílio de Deus.
3311. Auxilium ab alto. Um auxílio vindo do alto. ●Auxilio ab alto. Com auxílio vindo do alto. ●Auxilio divino. Com auxílio de Deus. VIDE: ●Manu e nubibus. ●Manus e nubibus.
3312. Auxilium in periculo. [Divisa das Brigadas de Incêndio da Nova Zelândia] Um auxílio na hora do perigo. ■Chegou na hora certa.
3313. Auxilium meum a Domino. [Divisa] O auxílio me vem do Senhor. ●Auxilium meum a Domino, qui fecit caelum et terram. [Vulgata, Salmos 120.2] O meu socorro vem do Senhor, que fez o céu e a terra.
3314. Auxilium multis sucus et herba fuit. [Ovídio, Remedia Amoris 528] Para muitos as beberagens e as ervas foram a salvação.
3315. Auxilium mutuum. Auxílio mútuo.
3316. Auxilium non leve vultus habet. [Ovídio, Ex Ponto 2.8.53] Um rosto agradável é uma grande recomendação.
3317. Auxilium peto, non consilium. Estou pedindo ajuda, não conselho. ■Dá-me dinheiro, não me dês conselho. ●Auxilium, non consilium. VIDE: ●Factum, non dictum. ●Quod peto da, Cai, non peto consilium. ●Rem, non spem, factum, non dictum quaerit amicus.
3318. Auxilium profligatis contumelia est. [Publílio Siro] O socorro depois da derrota é uma afronta. ■Remédio só serve cedo.
3319. Auxilium superum humanis viribus praestat. [Pereira 109] O auxilio dos deuses vale mais do que os esforços dos homens. ■Mais vale quem Deus ajuda do que quem muito madruga.
3320. Avari arcae praesidet Mamona. [Pereira 111] O diabo governa a arca do avarento. ■Na arca do avarento o diabo jaz dentro.
3321. Avarior redeo, ambitiosior, luxuriosior, immo crudelior et inhumanior, quia inter homines fui. [Sêneca, Epistulae Morales 7.3] Volto mais avarento, mais ambicioso, mais voluptuoso, até mais cruel e mais desumano, porque estive entre homens.
3322. Avaritia acquirit et contrahit, quo aliquis melior utatur. [Sêneca, De Ira 3.5.4] O avarento adquire e junta para que alguém use melhor.
3323. Avaritia arx omnium malorum. A cobiça é o cume de todos os males.
3324. Avaritia belua fera, immanis intoleranda est. [Salústio, Caesari 1.8] A cobiça é um animal feroz, cruel e insuportável. VIDE: ●Belua fera est avaritia.
3325. Avaritia est immoderata divitiarum cupiditas et amor. [Espinosa, Ethica 3.47] A avareza é a cobiça e o amor imoderados de riquezas.
3326. Avaritia est radix omnium malorum. [DAPR 89] ■A cobiça é a raiz de todos os males. VIDE: ●Fons et origo malorum avaritia. ●Radix enim omnium malorum est cupiditas. ●Radix malorum est cupiditas. ●Radix omnium malorum aviditas.
3327. Avaritia et arrogantia, praecipua validiorum vitia. [Tácito, Historia 1.51, adaptado] A ambição e a arrogância, os maiores vícios dos poderosos.
3328. Avaritia et luxuries omnia magna imperia everterunt. [Tito Lívio, Ab Urbe Condita 34.4] A ambição e o amor do luxo arruinaram todos os grandes impérios.
3329. Avaritia fidem, probitatem ceterasque artes bonas subvertit. [Salústio, Catilina 10] A cobiça destrói a fidelidade, a probidade e demais boas qualidades.
3330. Avaritia fons est fraudium, maleficiorum, scelerumque omnium. A cobiça é a fonte de todas as fraudes, malefícios e crimes.
3331. Avaritia hominem ad quodvis maleficium impellit. [RH 2.34] A ambição impele o homem para qualquer maldade.
3332. Avaritia nihil miserius. Não há nada mais lastimável que a cobiça.
3333. Avaritia nullum vitium taetrius, maxima animorum pestis. Nenhum vício é mais negro do que a avareza, a maior peste das almas. VIDE: ●Nullum vitium taetrius est quam avaritia.
3334. Avaritia omnes homines caecos reddit. A cobiça cega todos os homens. ■A ambição cega a razão.
3335. Avaritia omnia vitia habet. [Aulo Gélio, Noctes Atticae 11.2, adaptado] A cobiça contém todos os vícios.
3336. Avaritia omnis improbitatis est metropolis. [Estobeu / Rezende 497] A cobiça é a sede de toda maldade. ■A cobiça é a raiz de todos os males.
3337. Avaritia pecuniae animum virilem effeminat. [Salústio, Catilina 1.12] A cobiça de dinheiro amolece o coração viril.
3338. Avaritia, vehementissima generis humani pestis. [Sêneca, Ad Helviam 13.3, adaptado] A ambição é a maior praga da raça humana.
3339. Avaritia vero senilis quid sibi velit, non intellego. Potest enim quicquam esse absurdius quam, quo viae minus restet, eo plus viatici quaerere? [Cícero, De Senectute 65] Não entendo de que serve ao velho a cobiça. Pode haver algo mais absurdo que, quanto menos caminho reste, tanto mais provisões de viagem exigir?
3340. Avaritiae desunt omnia. [Binder, Thesaurus 307] À ambição tudo falta. ■Ao avarento, tanto lhe falta o que não tem, como o que tem.
3341. Avaritiam quid potest satiare? [Juan de Lama, Florilegium Latinum 157] O que é que pode saciar a ambição? ■A ambição enche a cabeça e cerra a razão.
3342. Avaritiam si tollere vultis, mater eius tollenda, luxuries. [Cícero, De Oratore 2.171] Se quereis eliminar a ambição, deve ser eliminar a mãe dela, a intemperança. VIDE: ●Luxuries avaritiae mater.
3343. Avaro acerba poena natura est sua. [Publílio Siro] Para o avarento sua natureza já é um castigo cruel. ■A avareza é madrasta de si mesma.
3344. Avaro chiragra est. O avarento tem gota nos dedos. ■O avarento não abre a mão.
3345. Avaro non est vita, sed mors, longior. [Publílio Siro] Para o avarento não é a vida, mas a morte, que é mais longa.
3346. Avaro omnia desunt, inopi pauca, sapienti nihil. Ao avarento tudo falta; ao pobre, pouco; ao sábio, nada.
3347. Avaro quid mali optes, nisi vivat diu? [Publílio Siro] Que mal desejarás ao avarento, senão que ele viva muito?
3348. Avaro tam deest quod habet, quam quod non habet. [S.Jerônimo, Epistula ad Paulinum / Rezende 498] ■Ao avarento tanto lhe falta o que tem como o que não tem.
3349. Avarum irritat, non satiat pecunia. [Publílio Siro] Ao avarento o dinheiro excita, não sacia. ■A cobiça não se farta. ●Avarum excitant, non satiant divitiae. VIDE: ●Crescit amor nummi, quantum ipsa pecunia crevit. ●Pecunia non satiat avaritiam, sed irritat. ●Pecunia non satiat avarum, sed irritat.
3350. Avarus animus nullo satiatur lucro. [Sêneca, Epistulae Morales 94.43] O coração cobiçoso não se satisfaz com nenhum ganho. ■A cobiça não se farta.
3351. Avarus auri custos, non dominus. [Epígrafe de Fábula de Fedro 4.17 / Rezende 499] O avarento é guardião, não dono, do seu ouro. ■O avarento é o guardião de sua fortuna.
3352. Avarus aurum deum habet. [S.Jerônimo / Bernardes, Nova Floresta 4.313] O avarento tem o ouro como seu deus.
3353. Avarus cariturus se ipso, carere timet pecunia. [S.Hilário / Bernardes, Nova Floresta 1.498] O avarento, que (algum dia) ficará sem si mesmo, tem medo de ficar sem o dinheiro.
3354. Avarus damno potius quam sapiens dolet. [Publílio Siro] O ambicioso sofre mais com uma perda do que o prudente.
3355. Avarus etiam quod sibi superest non libenter dat. O avarento não dá de boa-vontade nem o que lhe sobra. ●Avarum etiam quod sibi superest non libenter dare. [Fedro, Epigrafe de fábula Simius et Vulpes]
3356. Avarus ipse miseriae causa est suae. [Publílio Siro] O próprio avarento é a causa de seu sofrimento. ■O avarento é o verdugo de si mesmo.
3357. Avarus, nisi cum moritur, nihil recte facit. [Publílio Siro] O avarento só pratica uma boa ação quando morre. ■Avarento e porco, só depois de morto. ●Avarus, nisi moriens, praestare non potest. O avarento só pode ser útil quando morre.
3358. Avarus nulli gratus est; ergo nec sibi. [Albertano da Brescia, Liber de Amore 2.4] O avarento não é agradável a ninguém, portanto nem a si mesmo.
3359. Avarus semper est pauper. O ambicioso é sempre pobre. ■A cobiça não se farta. ■Pobre não é o que tem pouco, mas o que cobiça muito. ●Avarus semper eget. VIDE: ●Tantalus inter undas sitit.
3360. Avarus suus sibi carnifex est. [Epígrafe de Fábula de Fedro 1.26] ■O avarento é o verdugo de si mesmo. ■A avareza é madrasta de si mesma.
3361. Avarus vix sibi credit. [Plauto, Aulularia, Argumentum, adaptado] O avarento dificilmente confia em si mesmo. ■O avarento porfia e não confia.
3362. Ave atque vale. [Catulo, Carmina 101.10] Salve e adeus. ●Ave et vale. VIDE: ●Longum valere iubeo.
3363. Ave aurora! Salve, ó aurora!
3364. Ave, ave, aves esse aves? [Jogo de palavras / Rezende 506] Bom dia, avô. Desejas comer aves? ●Ave, ave, aveo esse aves. Bom dia, vovô. Eu quero comer aves.
3365. Ave, Caesar, morituri te salutant. [Rezende 507] Salve, César, os que vão morrer te saúdam. VIDE: ●Ave, imperator, morituri te salutant.
3366. Ave, color vini clari! Ave, sapor sine pari! [De uma canção estudantil medieval / Longfellow, The Golden Legend 133] Salve, cor do vinho claro! Salve, sabor sem igual!
3367. Ave crux, spes unica! Eu te saúdo, ó cruz, minha única esperança! ●Ave crux, spes unica nostra!
3368. Ave et cave! Adeus, e cuidado! VIDE: ●Qui monet, amat.
3369. Ave gratia plena: Dominus tecum, benedicta tu in mulieribus. [Vulgata, Lucas 1.28] Deus te salve, cheia de graça; o Senhor é contigo; benta és tu entre as mulheres. ●Ave, Maria, gratia plena, Dominus tecum, benedicta tu in mulieribus. [Da Oração Angelical, da liturgia católica] Ave Maria, cheia de graça, o Senhor é contigo, bendita és entre as mulheres.
3370. Ave, imperator, morituri te salutant. [Suetônio, Claudius 21.6] Salve, imperador, os que vão morrer te saúdam. (=Palavras dirigidas pelos gladiadores ao imperador, antes do combate no circo). VIDE: ●Ave, Caesar, morituri te salutant.
3371. Ave, magister, dormituri te salutamus. [Frase jocosa] Salve, professor, nós que vamos dormir, te saudamos.
3372. Avertat Deus! Que Deus impeça! ■Deus me livre! ■Deus nos livre! ●Avertat Deus omen! [Petrarca, De Secretu Conflictu 3] Que Deus me livre desse agouro! ●Avertat Deus istam insaniam! Que Deus impeça essa loucura! VIDE: ●Deus avertat! ●Di omen avertant! ●Hoc omen avertant superi! ●Omen avertant dei! ●Omen avertat Deus! ●Quod avertat Deus! ●Quod Deus avertat! ●Quod di omen avertant!
3373. Averte oculos meos, ne videant vanitatem. [Vulgata, Salmos 118.37] Aparta os meus olhos para que não vejam a vaidade.
3374. Aves discolores raro simul volitant. Raramente aves de cores diferentes voam juntas. ■Cada qual procura o seu igual. VIDE: ●Assidet usque graculus graculo. ●Concolores aves facillime congregantur. ●Graculus graculo assidet. ●Graculus graculo, pica picae sociatur. ●Monedulae semper monedula assidet. ●Pares cum paribus facillime congrega