PROVÉRBIOS LATINOS
Introdução
A
B
C
D
E
F
G
H
I
L
M
N
O
P
Q
R
S
T
U
V
Home
T
Tacent,
satis laudant.
Silêncio também é resposta.
Silence is often the
best answer.
C'est souvent éloquence de
savoir garder silence.
El callar es cosa muy virtuosa, entre las virtudes muy preciosa.
Un bel tacer non fu mal scritto.
Ilia silento estas laŭdo.
Talia
dicentur tibi, qualia dixeris ipse.
Como falares, assim ouvirás.
Quem diz o que quer ouve o que não quer.
He that say what he likes
shall hear what he does not like.
Qui dira tout ce qu'il
voudra, ouïra ce qui ne lui plaira.
Quien pregunta lo que
no debría, oye lo que no quería.
Qual proposta, tal risposta.
Kiu ĉion senpripense parolas, aŭdos tion,
kion li ne volas.
Talis equus tibi erit, qualis curator equorum.
Boa mão de rocim faz cavalo; mão
ruim de cavalo faz rocim.
Such captain, such
retinue.
Les bons maîtres font les bons valets.
Kia reganto, tia
servanto.
Tam
desunt avido sua quam quod non habet.
Tam deest avaro quod non
habet quam quod habet.
Ao avarento, tanto lhe falta o que tem, como o que não tem.
A covetous man is good
to none and worst to himself.
L'avare regorge de biens
et il manque de tout.
Tam
mala res nulla, quin sit quod prosit in illa.
Não há mal sem bem.
Nothing so bad as not
to be good for something.
Il n'y a aucun mal qui ne
serve à quelque bien.
No hay cosa por chica
que sea, en que no quepa la virtud.
Non c’è cosa così cattiva, che non sia buona a qualche cosa.
Eĉ plej granda
malbono al bono kondukas.
Tam procul
ex oculis, quam procul ex corde.
Longe dos olhos, longe do coração.
Quem não aparece,
esquece.
Far from eye, far from heart.
Out of sight, out of mind.
Loin des yeux, loin du
coeur.
Lejos de ojos, lejos de corazón.
Lontan dagli occhi,
lontan dal cuore.
For de l' okuloj, for
de la koro.
Tandem
óbtinet iustitia.
A justiça tarda, mas não falha.
God stays long, but
strikes at last.
La justice de Dieu a des pieds de
plomb.
Tandem
sua poena nocentem sequitur.
A pena segue o crime, como a sombra segue o corpo.
Le gibet ne perd jamais
ses droits.
The gallows will have its own at last.
Siempre la horca
lleva lo suyo.
De kiu la kulpo, por tiu la puno.
Tanti, quantum habeas, sis.
Quanto tens, tanto vales.
He who possesses
nothing is reputed nothing.
Qui rien n'a, rien
n’est prisé.
Tanto vales cuanto tienes.
L’essere sta
nell’avere.
Chi non ha nulla, non è nulla.
Sen mono
oni estas nulo, kun mono saĝulo.
Tarde benefacere nolle est.
Tarde dar é o mesmo que negar.
To refuse and give
tardly is all the same.
Donner tard c'est refuser.
Tarde,
sed tute.
Devagar se vai ao longe.
Who goes slowly, goes
far.
Pas à pas on va loin.
Poco a poco se va lejos y corriendo a mal lugar.
Chi va piano, va sano e va lontano.
Kiu iras trankvile, iras facile.
Kiu tro pelas, nur malakcelas.
Tarde velle nolentis est: qui distullit diu noluit.
Dar tarde é recusar.
Tarde dar e negar estão a par.
A gift long waited for
is sold, not given.
Qui tarde à donner, mal donne.
A la par es negar y
tarde dar.
Non sa donare chi tarda a dare.
Pli valoras tuj ovo,
ol poste bovo.
Tarde
venientibus ossa.
Quem tarde vier comerá do que houver.
Late-comers can help
themselves to whatever is left over glued to the bones.
Au dernier les os.
Quien tarde llega, le quedan los huesos.
All’ultimo tocca il peggio.
Por malfrua gasto restas nur osto.
Taurum
tollet, qui vitulum sustulerit.
Quem rouba um tostão rouba um milhão.
He who will steal a
calf will steal a cow.
Qui vole un oeuf,
vole un boeuf.
Ladroncillo de agujeta, después sube a barjuleta.
Chi ruba una spilla, ruba una libbra.
Infano ŝtelas ovon, grandaĝulo ŝtelas
bovon.
Te ipsum
non alens canes alis.
Quem não tem pão não crie cão.
Tela
nocent levius, visa venire prius.
Homem prevenido vale por dois.
A danger foreseen is
half avoided.
Disette prévue est à demi pourvue.
Menos dolor produce
la desgracia que de antemano se teme.
Il male previsto è mezza sanità.
Kiu sin gardas, tiu sin savas.
Temeritas
est florentis aetatis, prudentia senectutis.
Se o velho pudesse e o jovem soubesse,
não haveria nada que se não fizesse.
If youth knew and old
age could.
Si jeune savait et vieux pouvait, jamais disette y aurait.
El viejo por no
poder, y el joven por no saber, dejan las cosas perder.
Si il giovane supesse e se il
vecchio potesse, no c’è cosa che non si facesse.
Juneco ne scias, maljuneco ne povas.
Tempora
mutantur, et nos (mutamur) in illis.
Com o tempo maduram as uvas.
All things change, and
we change with them.
Les temps changent, et nous changeons avec eux.
Cambian los tiempos,
y nosotros cambiamos con ellos.
Mutansi i tempi e noi con quelli ancora.
Aliaj tempoj, aliaj
moroj.
Tempora
si fuerint nubila, solus eris.
Preso e cativo não têm amigo.
The unhappy have
neither friends nor relations.
Les malheureux n'ont point de parents.
Tempora
tempore tempera.
Qual o tempo, tal o tento.
Time and tide wait for
no man.
Il faut prendre le temps comme il vient.
Cual el tiempo, tal el tiento.
Bisogna accomodarsi ai tempi.
Tempore in adverso est inspicienda fides.
No perigo se conhece o amigo.
Prosperity makes
friends, adversity tries them.
A friend in need is a friend indeed.
C'est dans le malheur qu'on connaît ses amis.
Au besoin l'ami.
Amikon montras malfeliĉo.
Tempore
lenta pati frena docentur equi.
O tempo tudo amansa.
Temporibus
semper cautus servire memento.
Tempori serviendum est.
Qual o tempo, tal o tento.
Take time as it comes.
Il faut prendre le temps comme il vient.
Tempus
divitiae, tempus ager meus.
Tempo é dinheiro.
Time is money.
Le temps vaut argent.
Le temps c'est de l'argent.
El tiempo es oro.
Il tempo è denaro.
Temp' estas mono.
Temp' estas valoro simile al oro.
Tempus
dolorem lenit.
Tempo cura o enfermo, e não o ungüento.
Time softens all
griefs.
À tous les maux il est deux remèdes: le temps et le silence.
No hay mal que el
tiempo no alivie su tormento.
Il tempo sana ogni cosa.
Il tempo mitiga ogni gran plaga.
Plej bona kuracisto estas la tempo.
Tempus edax rerum.
O tempo tudo devora.
Time undermines us.
Le temps tout dévore.
El tiempo todo lo
devora.
Il tempo consuma ogni cosa.
Tempus it,
et tanquam mobilis aura volat.
Vai-se o tempo como o vento.
Time flies.
Le temps ne revient jamais.
Tempus
longum vitiat lapidem.
O tempo tudo gasta.
Time devours all
things.
Le temps dévore tout.
Tempus
tempora temperat.
Tempo é remédio.
Time is a great healer.
Le temps est le
meilleur médecin.
No hay mal que el tiempo no alivie su tormento.
Il tempo sana ogni cosa.
Temulentus
dormiens non est excitandus.
Não acordes o cão que dorme.
Let sleeping dogs lie.
Never trouble trouble til trouble troubles you.
Il ne faut pas réveiller un chien qui dort.
Ne veku malfeliĉon, kiam ĝi dormas.
Tenebris
nigrescunt omnia circum.
De noite todos os gatos são pardos.
When candles are out,
all cats are grey.
La nuit tous les chats sont gris.
De noche todos los gatos
son pardos.
Al buio tutti i gatti sono bigi.
Nokte eĉ monstro estas belulo.
Tentantes
ad Troiam pervenerunt Graeci.
Quem não se arrisca, não petisca.
Nothing venture,
nothing have.
Qui ne risque rien, n'a rien.
Quien no arrisca, no
aprisca.
Quien no se aventura, no pasa el mar.
Chi non s’avventura, non ha ventura.
Kiu ne riskas, tiu ne gajnas.
Testis
unus, testis nullus.
Um e nenhum, tudo é um.
Qui n'entend qu'un,
n'entend personne.
Tibi quod
intristi, exedendum.
Quem fez seu angu, que o coma.
As I brew, so I must
drink, and as I brew, so I must bake.
Qui fait la soupe, la
boit.
El que hace la sopa, éste la coma.
Chi l’ha fatta, la beva.
Kiu kaĉon kuiris, tiu ĝin manĝu.
Timeo
hominem unius libri.
Deus me livre do homem de um livro só.
God deliver me from a
man of one book.
Gardez-vous de disputer avec l'homme d'un seul livre.
Dios me libre de
hombre de un libro.
Dio mi guardi de chi studia un libro solo.
Gardu vin de tiu, kiu lernas en unu sola libro.
Timor
adulationem parit.
Mãos beija o homem que quisera ver cortadas.
Timor
Domini initium sapientiae est.
O temor a Deus é o princípio da sabedoria.
The fear of the Lord is
the beginning of wisdom.
La crainte du
Seigneur est le commencement de la sagesse.
El temor de Dios es el principio de la sabiduri.
Il timor di Dio è il principio della sapienza.
Tolerabile est semel anno insanire.
Não há sábio nem douto que de
louco não tenha um pouco.
A wise man may
sometimes play the fool.
Il n'est si sage qui ne fasse des sottises.
Tollat
te, qui te non novit.
Quem não te conhece, que te compre.
Tolle
moras: semper nocuit differre paratis.
Na tardança está o perigo.
Tollenda
mali occasio.
Quem foge à ocasião não dá azo à tentação.
An open door may temp a
saint.
La porte ouverte tente le saint.
Torpida
saepe lupos custodia pascit iniquos.
Do mal guardado come o gato.
Tot
capita, tot sententiae.
Tantas cabeças, tantas opiniões.
So many hads, so many
wits.
Autant de têtes, autant d'avis.
Totidem
hostes esse quot servos.
Quem tem criados tem inimigos forçados.
So many servants, so
many enemies.
Autant de valets, autant d'ennemis.
Tractent
fabrilia fabri.
Cada um faz no que sabe.
Trahit sua quemque voluptas.
Every one to his taste.
Chacun son goût.
Tranquilo quilibet gubernator est.
Com bom vento todos são pilotos.
In a calm sea, every
man is a pilot.
En temps calme chacun est marinier.
El pilo muestra en la
tempestad su saber y su valer.
Ognun sa navitare quando è buon vento.
En trankvila vetero ĉiu remas sen danĝero.
Tres mulieres faciunt nundinas. / Tres feminae et tres anseres sunt
nundinae.
Três mulheres e um pato fazem uma
feira.
Three women and a goose
make a market.
Deux femmes font un plaid, trois un grand caquet, quatre un plein marché.
Tres mujeres y un
ganso hacen un mercado.
Tre donne fanno un mercato, e quattro fanno una fiera.
Tria sunt
quae non sinunt hominem in domo permanere: fumus,
stillicidium, et mala
uxor.
Fumo, goteira e mulher faladora põem os homens pela porta fora.
Three things drive a
man out of his house: smoke, rain, and a scolding wife.
Fumée, pluie et femme sans raison chassent l'homme de sa maison.
El humo y la mujer y
la gotera echan el hombre de su casa fuera.
Tre cose cacciono l’uomo di
casa:fumo, goccia e femina arrabiata.
Tua quod
nil refert, percontari desinas. / Tua quod nil refert, ne cures.
Água que não hás de beber, deixá-la correr.
Ne fourrez pas votre nez dans les soupes d'autrui.
Don't put your spoon
into other folk's porridge.
Don't scald your lips in another man's pottage.
Lo que no has de
comer, déjalo bien cocer.
Il fuoco che non mi scalda, non voglio che mi scotti.
Ciò che non ti scotta no si soffiare sopra.
Non mettere bocca, dove non ti tocca.
Lo que no has de comer déjalo bien cocer.
Kio vin ne tuŝas,
kuŝu kiel kuŝas.
Tua res
agitur, paries cum proximus ardet.
Se vires as barbas do vizinho a arder, põe as tuas de molho.
When your neighbour's
house is on fire, beware of your own.
Look to thyself when thy neighbour's house is on fire.
Quand on voit brûler la maison du voisin, on a raison d'avoir peur.
Cuando las barbas de
tu vecino veas pelar, echa las tuyas a remojar.
Quando l’incendio è nel vicino,
porta l’acqua a casa tua.
Tunc ius
calcatur, violentia cum dominatur.
Contra a força não há resistência.
When drums speak, law
is silent.
Où force est, justice n'a lieu.
Cuando la fuerza
manda, la ley calla.
Enmudecen las leyes con el estrépito de las armas.
Quando viene la forza, è morta la giustizia.
Dove regna la forza, il diritto fugge.
Kiam forto ordonas, leĝo pardonas.
Kie regas la forto, tie rajto silentas.
Tunc male vulpi erit, si muscas prendere tentet.
Infeliz da raposa que anda aos
grilos.
Eagles catch no flies.
L'aigle ne chasse point aux mouches.
Tunc tua
res agitur, paries cum proximus ardet.
Quando vires as barbas do vizinho arderem, põe as tuas de molho.
Look to thyself when
thy neighbour's house is on fire.
Quand on voit brûler la maison du voisin, on a raison d'avoir peur.
Tunica
propior pallio est.
Os meus mais fiéis parentes são os dentes.
Primeiro os meus,
depois os alheios.
Near is my shirt, but nearer is my skin.
Ma chemise m'est plus
proche que ma robe.
Más cerca está la camisa de la carne que el jubón.
Más cerca están los dientes que los parientes.
Stringe più la camicia che la gonnella.
Più vicino è il dente che nessun parente.
Pronomoj "mia", "min" kaj
"mi" en mondo reĝas ĉiam tri.
Turpis
avis proprium qui foedat stercore nidum.
Aquela ave é má, que em seu ninho suja.
Roupa suja lava-se em
casa.
It is an ill bird, that fouls her own nest.
Vilain oiseau que
celui qui salit son nid.
Pájaro mal nacido es el que se ensucia en su nido.
Cattivo è quell’uccello che sporca il suo nido.
Tolaĵon malpuran lavu en la domo.
Tutius
est domi, quam alibi manere.
Bem está São Pedro em Roma.
Far from home, near thy
harm.
Qui est loin de son bien, est près de son dommage.