PROVÉRBIOS LATINOS
Introdução
A
B
C
D
E
F
G
H
I
L
M
N
O
P
Q
R
S
T
U
V
Home
M
Macilenti
pediculi acrius mordent.
Magricela come sempre, come tudo, tudo, tudo.
Hungry flies bite sore.
De maigre pou, aigre morsure.
El perro flaco todo son pulgas.
Mosche e pulci magre son
le più affamate.
Magis
consiliarius est, quam auxiliarius.
É mais fácil aconselhar que
praticar.
There is none so simple
but can give counsel.
Nothing is given so profusely as advice.
Il est plus facile de
conseiller que de faire.
Le conseilleur n'est pas le payeur
Más facil aconsejar que lo aconsejado ejecutar.
È più facile consigliare che fare.
Montroj kaj konsiloj estas facilaj.
Kiu konsilas kaj rezonas, tiu helpon ne donas.
Magis
experiendo quam discendo cognoscitur.
Mais vale experiência que ciência.
Mais se sabe por
experiência que por aprender.
Experience is the mother of knowledge.
Expérience est mère de science.
Ne demandu scienculon,
demandu spertulon.
Magna
venit nulli sine magno fama labore.
Não se ganha boa fama em cama de
penas.
No sweet without his
sweat.
Chose acquise en suant est plus chérie que patrimoine.
Mejor se guarda lo
que con trabajo se gana.
Pane di sudore ha gran sapore.
Kiu amas honoron, amu laboron.
Post sufero
venas prospero.
Magna vis
necessitas.
Dura lei é a necessidade.
Necessity is coal black.
Nécessité est une dure loi.
Dura ley es la
necesidad.
È dura cosa la necessità.
Bezono estas plej forta ordono.
Magni
minores saepe fures puniunt.
Os grandes ladrões
enforcam os pequenos.
The great thieves punish
the little ones.
Les grands voleurs pendent les petits.
Los grandes ladrones
ahorcan a los menores.
I ladri grandi fanno impiccare i piccoli.
Groŝon ŝtelis,
ho, ŝtelistoj! Milojn ŝtelis, financisto.
Magnum
est praesidium conscientia.
A consciência tranqüila é o melhor travesseiro.
A good conscience is a
soft pillow.
Une bonne conscience est un bon oreiller.
Una buena consciencia
es una buena almohada.
Unabuona coscienza è un buon guanciale.
Kiu ne krimas, tiu ne
timas.
Konscienco senmakula estas kuseno plej mola.
Maior
dolor obscurat minorem.
Desgraça grande faz esquecer a pequena.
The greater sorrow
drives out the less.
Maiora perdet, qui parva non servaverit.
Quem não poupa reais não junta
cabedais.
Who will not keep a
penny never shall have many.
Denier sur denier bâtit la
maison.
Un sou est un sou.
Kiu groŝon
ne respektas, riĉecon ne kolektas.
Maioribus
natu assurge.
Ao homem maior, dá-lhe a honra.
Al ĉiu sinjoro estu lia honoro.
Maiorque
videtur et melior vicina seges.
A cabra da minha vizinha dá mais leite que a minha.
The grass is always
greener on the other side of the fence.
Moisson d'autrui plus
belle que la sienne.
L'herbe est plus verte dans le pré du voisin.
La cabra de mi vecina
más leche da que la mía.
Sempre per più grande la parte del compagno.
Fremda manĝo havas bonan guston.
Propra supo
brogas, fremda allogas.
Mala
herba non interit. / Mala herba non perit.
Erva ruim geada não mata.
Ill weeds grow apace.
Mauvaise herbe ne meurt point.
Mala hierba nunca muere.
La mala erba non si spegne mai.
Urtikon frosto ne difektas.
Mala
lucra aequalia damnis.
O que mal se adquire, mal se perde.
Ill gotten goods never
prosper.
Bien mal acquis ne
profite jamais.
Los benes mal adquiridos a nadie han enriquecido.
La roba mal acquistata non arricchisca.
Neleĝe akirita ne estas profita.
Mala
ultro adsunt.
A desgraça vem ser ser chamada.
Trouble arises when you
least expect it.
Malheur se plaît à la
surprise.
Malfeliĉo inviton ne atendas.
Malfeliĉo
kaj peko leviĝas sen veko.
Mizero faras viziton, ne atendante inviton.
Mala
vicini pecoris contagia laedent.
Uma má ovelha deita um rebanho a perder.
One scabbed sheep infects
a whole flock.
Il ne faut qu'une brebis galeuse pour gâter tout un troupeau.
Unu fava ŝafo
tutan ŝafaron infektas.
Male
agitur cum illo, qui alieno nutritur arbitrio.
Quem come à mesa alheia, mal janta e pior ceia.
He that waits upon
another's trencher, makes many a little dinner.
Qui s'attend à l'écuelle
d'autrui, est sujet à mal dîner.
Quien a mano ajena
espera, mal yanta y peor cena.
Chi per l’altrui man
s’imbocca, tardi si satolla.
Male
facere qui vult, nunquam non causam invenit.
A quem quer fazer mal, não lhe
faltarão pretextos.
It is easy to find a
stick to beat a dog.
Qui veut frapper un chien,
facilement trouve un bâton.
Qui veut tuer son chien l’accuse de la rage.
Al que mal hace, nunca le falta achaque.
Chi il suo cane vuol ammazzare, qualche scusa sa pigliare.
Kiu bati deziras, trovas bastonon.
Male
parta, male dilabuntur. /Male partum, male disperit.
Bens mal adquiridos vão como vieram.
A água o dá, a água o leva.
Lightly come, lightly gone.
Come with the wind, go
with the water.
Ce que vient de flot, retourne de marée.
Bien mal acquis ne profite jamais.
Bienes mal adquiridos
a nadie ha enriquecido.
Lo mal adquirido se va come ha venido.
Ciò che il diavolo dà, il diavolo
tira.
Neleĝe akirita ne estas profita.
Male
secum agit aeger, medicum qui heredem facit.
Tolo é quem faz de seu médico seu herdeiro.
He is a fool who makes
his physician his heir.
C'est folie de faire de
son médecin son héritier.
Maledicens
peius audit.
Quem mal fala pior ouve.
One ill word asks
another.
Qui mal dit mal lui vient.
Kiu ĉion
senpripense parolas, aǔdos tion, kion li ne volas.
Malesuada
fames.
A fome é má conselheira.
A hungry man, an angry
man.
La faim est mauvaise
conseillère.
En mizero eĉ saĝulo estas malsaĝa.
En malsata
familio mankas harmonio.
Mali
corvi malum ovum.
De mau corvo, mau ovo.
Like crow, like egg.
De mauvais corbeau, mauvais oeuf.
Cual el cuervo, tal
su huevo.
Il mal corvo fa mal uovo.
Kia korvo, tia ovo.
Mali
principii malus exitus.
Quem mal começa mal acaba.
Princípios ruins,
desgraçados fins.
Bad begginings make worse endings.
Heureux commencement est la moitié de l'oeuvre.
Malis
mala succedunt.
Um mal nunca vem só.
One misfortune comes on
the back of another.
Misfortunes neves come
singly.
Un malheur n'arrive jamais seul.
Malfeliĉo malofte venas sole.
Malo
accepto stultus sapit.
O tolo aprende à sua custa.
Eĉ malsaĝulon sperto instruo.
Malo cani
brevis tendatur copula.
A besta louca, recoveiro maduro.
A curst dog must be
tied short.
À méchant chien, court lien.
A perro malo, correa corta.
A bestia loca recuero modorro.
A cattivo cane, corto legame.
Malo
emere quam rogare.
Antes comprar que rogar.
Better buy than borrow.
Mieux vaut acheter qu'emprunter.
Pli valoras vinagro
donacita, ol vino aĉetita.
Malo hic
esse primus quam Romae secundus.
Mais vale ser cabeça de burro que rabo de leão.
Better be first in a
village than second at Rome.
Mieux vaut être le premier
au village que le second à la ville.
Mieux vaut être tête de chien que queue de lion.
Pli valoras malgranda
reganto, ol granda servanto.
Malo mori
quam foedari.
Perca-se tudo, menos a honra.
Antes pobreza honrada que riqueza roubada.
Better a good name than
riches.
Mieux vaut trésor d’honneur que d’or.
Mejor en paz con pobreza que turbación con riqueza.
È meglio morire con
onore che vivere con vergogna.
Pli bona estas virto sen oro, ol oro sen honoro.
Malo si
quid benefacias, id beneficium interit.
O dia da graça é a véspera da ingratidão.
Ingratitude is the reward
in the world.
Obliger un ingrat c'est perdre le bienfait.
En faisant du bien, on fait des ingrats.
Venis mizero, helpu min, frato; pasis mizero, for,
malamato.
Malo
solari, quam perverso sociari.
Antes só que mal acompanhado.
Better alone than in bad
company.
Mieux vaut être seul, que mal accompagné.
Más vale solo que mal acompañado.
Meglio solo che male
accompagnato.
Infanon malbonigas ne
petolado, sed malbona kamarado.
Malo
tacere mihi quam mala verba loqui.
Quem muito fala muito enfada.
Pli bone ne sali, ol sali tro multe.
Malo
tutus humi repere quam ruere.
Antes burro que me leve que cavalo que me derrube.
Malum
est, malum est, dicit omnis emptor.
Quem diz mal da coisa, esse a
compra.
Quem desdenha, quer
comprar.
He that blames, would buy.
Souvent on méprise ce que l'on souhaite.
Quien rebaja del
precio, quiere comprar.
Chi biasima, vuol comprare.
Malum
quidem nullum esse sine aliquo bono.
Não há mal sem bem.
There is no wind which
blows no man to good.
Il n'est mal dont bien ne
vienne.
En ĉiu malbono estas iom da bono.
Eĉ plej granda
malbono al bono kondukas.
Malum vas
non frangitur.
Vaso ruim não quebra.
A creaking door hangs long on its hinges.
Les pots fêlés sont ceux
qui durent le plus.
Carro que rechina llega lejos.
Dura più un carro
rotto che uno nuovo.
Vazo rompita longe sin
tenas.
Mammas
atque tatas nimium conducit habere, sed potum et multum praestat
habere cibum.
Pai e mãe é muito bom, barriga cheia é melhor.
Manticam
in tergo habet.
O macaco vê o rabo da cutia, mas não vê o seu.
En fremda
okulo ni vidas ligneron, en nia ni trabon ne vidas.
Manus digiti conaequales non sunt, omnes tamen usui sunt.
Os dedos das mãos são irmãos, mas
não são iguais.
Parecido não é igual.
All fingers are not similar.
No like is the same.
Les doigts d'une main ne
s'entresemblent pas.
Los dedos de la mano no son iguales.
Tutte le dite non sono pari.
Ne povas ĉiu
homo esti pap’ en Romo.
Ne ĉiu papereto
estas blanka bileto.
Manus
manum lavat. / Manus manum fricat.
Uma mão lava a outra, e ambas o rosto.
Hoje por mim, amanhã
por ti.
At court one hand will wash the other.
One hand washes the other and both the face.
Une main lave l'autre.
Una mano lava la
otra, y ambas a la cara.
Una mano lava l’altra (e tute due lavano il viso).
Mano manon lavas.
Mare
verborum, gutta rerum.
Língua longa, sinal de mão curta.
A longue tongue is a
sign of a short hand.
Les grands diseurs ne sont
pas les grands faiseurs.
La lengua larga es señal de mano corta.
Molte parole, pochi fatti.
De parolo ĝis faro estas tre malproksime.
Mari
aquam addere.
Levar água ao mar.
To carry water into the
sea.
To carry coal
to Newcastle.
Porter de l'eau à la mer.
Llevar agua al mar.
Portare acqua in mare.
Porti akvon al la maro.
Mater
artium necessitas.
A necessidade é mãe da invenção.
Necessity is the mother
of invention.
Nécessité est mère
d'invention.
La necesidad hace maestro.
Necessità è madre delle arti.
Malsato donas spriton.
Materiam
superat opus.
Mais vale o feitio que o pano.
La felo
tanadon ne valoras.
Ne valoras la faro la
koston de l’ preparo.
Mature
fies senex, si diu velis esse senex.
Se queres ser velho muito tempo, faze-te velho cedo.
He that would be old
long must be old betimes.
Il faut devenir vieux de bonne
heure, si l'on veut l'être longtemps.
Maxime
divitiis fruetur, qui minime divitiis indiget.
A quem nada deseja, nada falta.
Contentment is above
wealth.
Contentement passe richesse.
Quien no desea es rico.
Chi non ha gran
voglia è rico.
Malriĉigas ne
nehavado, sed tro granda dezirado.
Maximo
periculo custoditur quod multis placet.
Quem tem mulher formosa, castelo na fronteirae vinha na carreira, nunca lhe
faltará canseira.
Who has a fair wife,
needs more than two eyes.
Qui a femme à garder, il
n'a pas journée assurée.
Con dificultad se
guarda lo que a muchos agrada.
Al que tiene mujer hermosa, o castillo en frontera, o viña en carretera, nunca
le falta guerra.
Chi ha bella donna e castello
in frontiera, no ha pace in lettiera.
Chi è bella ti fa fer sentinella.
Me mortuo
terra misceatur incendio.
Depois de morto, nem vinha nem horto.
A mortos e idos não há amigos.
He that died half a year ago, is as deadas Adam.
Les morts vont vite.
Un homme mort n'a ni
parents ni amis.
Medice,
cura te ipsum!
Médico, cura-te a ti mesmo!
Physician, heal
thyself!
Médecin, guéris-toi toi-même!
Medico,
patrono et confessario dic verum libere.
Ao médico, ao letrado e ao abade, falar verdade.
Hide nothing from thy
minister, physician and lawyer.
Au confesseur, au médecin et à l'avocat, on ne doit cacher aucun cas.
Al médico, confessor
y letrado, no le hayas engañado.
Al confessor, medico e avvocato, non tener il ver celato.
Medicus curat,
natura sanat. / Medicus curat, Deus sanat.
Deus é que sara, e o médico leva a
prata.
God cures, and the
doctor gets the money.
God cures the sick and the doctor takes the fee.
Dieu est celui qui
guérit, et le médecin emporte l’argent.
Dios es el que sana, y el médico lleva la plata.
Dio guarisce e il medico è
ringraziato.
Medio
tutissimus ibis.
Nem tanto à terra, nem tanto ao mar.
The middle way of
measure is ever golden.
Le milieu est le
meilleur.
Conviene mantenerse en el justo medio.
Le migliore è la via di mezzo.
Por ĉiu plezuro devas esti mezuro.
Mel in ore, fel in corde.
Boca de mel, coração de fel.
A honey tongue and a
heart of gall.
Bouche de miel, coeur
de fiel.
Boca de miel, corazón de hiel.
Volto de miele, cuor de fiele.
Lango miela, sed koro kruela.
Melior
est canis vivus leone mortuo.
Mais vale cão vivo que leão morto.
Better a living dog
than a dead lion.
Chien en vie vaut mieux que lion mort.
Mejor es perro vivo
que león muerto.
Piuttosto cane vivo che leone morto.
Al hundo vivanta estas pli bone ol al leono mortinta.
Melior
est vicinus iuxta, quam frater procul.
Mais vale amigo próximo que parente afastado.
All is well with him
who is beloved of his neighbours.
Mieux vaut prochain
ami que parent éloigné.
Más vale amigo de cerca que hermano de lejos.
Meglio un amico vicino che un parente lontano.
Meglio un prossimo vicino che un lontano cugino.
Pli bona estas najbaro
proksima ol frato malproksima.
Melior
tutiorque est certa pax, quam sperata victoria.
Mais vale má avença que boa sentença.
An ill agreement is
better than a good judgement.
Better a lean peace than a fat victory.
Un maigre accord est
préférable à un gras procès.
Más vale mala evenencia que buena sentencia.
Más vale mal ajuste
que buen pleito.
Meglio un magro accordo, que una grassa sentenza.
Pli valoras paco malbona, ol malpaco plej bona.
Meliora sunt vulnera diligentis, quam fraudulenta oscula odientis.
Coices de égua, amor
para o rocim.
The kick of the dam does not hurt the colt.
Jamais coup de pied de jument
ne fit mal à cheval.
Coces de yegua, amor
es para el rocín.
Calcio di cavallo non fece mai male a poledro.
Melius
cras forsan habebit.
Amanhã será outro dia.
Tomorrow is another day.
Demain sera un autre
jour.
Melius est abundare, quam deficere.
Antes sobrar que faltar.
O que é demais mal não faz.
An abundance of goods
does no harm.
Abondance de biens ne nuit pas.
Melius
est nomen bonum, quam divitiae multae.
Mais vale boa fama que dourada cama.
A good name is better
than riches.
Mieux vaut trésor d'honneur que d'or.
Más vale buena fama
que dorada cama.
È meglio aver buon nome che molte ricchezze.
Pli bona virto sen oro, ol oro sen honoro.
Nomo bona estas
pli preferinda ol granda riĉeco.
Melius
est pede quam labi lingua.
Antes escorregar do pé que da língua.
Better that the feet slip,
than the tongue.
Il vaut mieux glisser du pied que de la langue.
Más vale patinar con el pie que con la lengua.
È meglio sdrucciolare co’piedi che colla lingua.
Ju cerbo pli prudenta, des lango pli silenta.
Kiu
langon ne tenas, mem sin malbenas.
Melius
est pueri fleam quam senes.
Se há de mais tarde chorar o pai,
chore agora o filho.
Melius in
oppidulo esse primum, quam in civitate secundum.
Antes cabeça de gato que rabo de leão.
Better be the head of a
dog, than the tail of a lion.
Mieux vaut être tête de
chat que queue de lion.
Antes cabeza de
ratón, que cola de león.
Meglio essere capo di gatto che
coda di leone.
Prefere esti kapo de hundo ol vosto de leono.
Melius
nil caelibe vita.
Casar é bom, não casar é melhor.
Casar, casar, soa bem, sabe mal.
He who marries does
well, but he who merries not, better.
Nul ne se marie qui ne
s’en repente.
Casamiento, casamiento, y el arrepentimiento en su seguimiento.
Chi se marita fa bene, chi no,
meglio.
Melius
putatur aliquam partem, quam nullam attingere.
Antes pouco que nada.
Mais vale pão duro que nenhum.
Better aught than naught.
Mieux vaut peu que rien.
Más vale pan duro que ninguno.
Más vale algo que
nada.
Meglio poco che niente.
Pli bona estas io, ol nenio.
Membrum
perdere praestat, quam totum corpus.
Antes perder a lã que o carneiro.
Better be up to the
ankles than over hand and ears.
Mieux vaut perdre la laine
que la brebis.
Más vale perder que más perder.
È meglio perdere il
dito que la mano.
Mendacem
emptorem crumena arguit.
Quem compra e mente na bolsa o sente.
Mendacem
memorem esse oportet.
A mentiroso, boa memória.
A liar should have a
good memory.
Il faut bonne mémoire,
après qu'on a menti.
El mentir pide memoria.
El mentiroso ha de ser memorioso.
Il bugiardo deve avere buona memoria.
Mensoganto devas havi bonan memoron.
Kiu volas mensogi, devas bone memori.
Mendaci
(homini) ne verum quidem dicenti credere solemus. / Mendaci (homini) ne verum
quidem dicenti creditur.
Quem mentiu e jurou, não me enganou.
Na boca do mentiroso o certo se faz duvidoso.
A lier is not believed,
when he speaks the truth.
Un menteur n'est point écouté, même en disant la vérité.
En la boca del
mentiroso, el cierto se hace dudoso.
Quien siempre me miente, nunca me engaña.
Al bugiardo non è creduto il vero.
Sulla bocca del bugiardo anche la verità è dubbiosa.
Kiu mensogis per unu vorto, ne trovos kredon ĝis
la morto.
Mendacia
curta semper habent crura.
A mentira tem pernas curtas.
A lie has no legs.
Les mensonges ont les jambes courtes.
Lügen haben kurze Beine.
La mentira es corta de piernas.
Le bugie hanno le gambe corte.
Mendacium
semper in multiloquio.
Muito falar, muito errar.
A greater talker is a
great liar.
Grand parleur, grand
menteur.
Quien mucho habla, mucho yerra.
Chi molto parla, spesso falla.
Longa parolado, multa mensogado.
Mendax
est fur.
Quem sempre mente, vergonha não sente.
Lying ant thieving go
together.
Un menteur est
ordinairement larron.
Quien siempre miente, vergüenza no siente.
Chi è bugiardo è ladro.
Mensogo kaj ŝtelo estas du fratoj.
Mendici
pera non impletur.
Fardel de pedinte nunca fica cheio.
Mendico
ne parentes quidem amici sunt.
Não há amigo nem irmão, não havendo dinheiro na mão.
A poor man has no friends.
Pauvreté n'a point de parenté.
No hay amigo ni hermano,
si no hay dinero en mano.
I poveri non hanno parenti.
Poveri e sofferenti hanno pochi parenti.
Malriĉulo
parencojn ne havas.
Mens sana in corpore sano.
Mente sã em corpo são.
A healthy mind in a
healthy body.
Âme saine dans un corps
sain.
Alma sana en cuerpo sano.
Mente sana in corpo sano.
Mens,
ratio et consilium in senibus est.
Se queres um bom conselho, pede ao homem velho.
If you wish good
advice, consult an old man.
En conseil écoute l'homme âgé.
Donde hay hombre
viejo no faltará buen consejo.
Per consiglio prediligi i capelli bienchi e grigi.
Mensura
omnium rerum optima.
Tudo na vida quer tempo e medida.
There is measure in all
things.
En tout il faut savoir
garder mesure.
En todo conviene mesura.
Ogni cosa vuol
misura.
Memoru pri mezuro en laboro kaj plezuro.
Mentem
tumens laetor, numismate dum locupletor.
Abundância cria arrogância.
Plenty brings pride.
A heavy purse makes a
light heart.
Abondance engendre arrogance.
Abundancia crea vagancia.
Abbondanza genera baldanza.
Mihi heri,
et tibi hodie.
Hoje por mim, amanhã por ti.
Eu sou você amanhã.
Today me, tomorrow thee.
Aujourd'hui à moi, demain
à toi.
Mille
viae ducunt hominem ad Romam.
Todos os caminhos levam a Roma.
Todo caminho dá na venda.
All roads lead to Rome.
Tous les chemins mènent à Rome.
Todo camino va a Roma.
Tutte le strade conducono a Roma.
Ĉiuj vojoj kondukas al Romo.
Minima de
malis.
Dos males, o menor.
Of two evils, choose
the less.
Entre deux maux, il faut choisir
le moindre.
Minus feriunt
iacula, quae praevidentur.
Homem prevenido não será vencido.
Miser
est mus antro qui clauditur uno.
Mal vai ao rato que só conhece um
buraco.
The mouse that has but
one hole, is easily taken.
Souris qui n'a qu'un
trou, est bientôt prise
Al ratón que no sabe más que un agujero, el gato lo pilla presto.
Guai a quel topo che ha un sol buco per salvarsi.
Se muso nur unu truon disponas, ĝi baldaǔ
la vivon fordonas.
Misera
fortuna, qui caret inimico.
Quem não é invejado, não é afortunado.
If you have no enemies,
it is a sign fortune has forgot you.
Qui n'a point d'envieux, n'a point
de bonnes qualités.
Solo se atiran piedras al árbol cargado de fruto.
Uomo da nessuno invidiato è uomo non fortunato.
Feliĉo kaj riĉo envion elvokas.
Miseris venit solertia rebus.
A necessidade mete a velha a caminho
Need makes the old wife trot.
Besoin fait la vieille trotter, et l'endormi réveiller.
La necessidad hace a
la vieja trotar.
Il bisognio fa trottar la vecchia.
Mizero instruas.
Molam qui
vitat, farinam vitat.
Quem foge do moinho não tem fubá.
No mill, no meal.
Qui fuit la meule fuit la farine.
Molestum
est sapientem apud stultos loqui.
Deus me dê contenda com quem me entenda.
Molli
paulatim flavescit campus arista.
Devagar se vai ao longe.
Slow and sure wins the
race.
Pas à pas on va bien loin.
Monere
senem est mederi mortuo.
Repreender velho e espulgar cão, duas tolices são.
Mons cum monte non miscetur.
Duro com duro não faz bom muro.
Mora
saepe malorum dat causas.
Na tardança está o perigo.
Morbida
sola pecus totum corrumpit ovile.
Uma ovelha má põe a perder o rebanho.
Morbosam
retine vitam formidine mortis.
Viva a galinha com sua pevide!
Morbus
hereditarius.
Pela linha vem a tinha.
Mores
secundum tempus.
Mudam os tempos, mudam os pensamentos.
Other times, other manners.
Autres temps, autres moeurs.
Múdase el tiempo,
mudado el pensamiento.
Altri tempi, altri costumi.
Alia tempo, aliaj
moroj.
Morienti
cuncta supersunt.
Ao vivo tudo falta, e ao morto tudo sobra.
Mors in iuvenibus in insidiis, senibus in ianuis est.
O moço pode morrer, o velho não
pode viver.
Youg men may die; old men
must.
Tôt meurent les jeunes gens, et les vieux ne peuvent vivre longtemps.
El mozo puede morir,
y el viejo no puede vivir.
Dei giovani ne muor
qualcuno, dei vecchi non ne campa nessuno.
Mors
non accipit excusationes.
À morte não há coisa forte.
Death is deaf and will
hear no denial.
Contre la mort il n'y a
point d'appel.
Las treguas no son de demandar, al tiempo de la muerte ni de dar
La morte non riceve alcuna scusa.
Ne ekzistas forto kontraŭ
la morto.
Mors
omni aetati communis est.
Tanto morrem velhos como meninos.
La morto ne distingas, ĉiujn egale atingas.
Mors
optima rapit, deteriora relinquit.
Tudo que é bom, acaba.
Mors
servat legem: tollit cum paupere regem.
A morte não poupa nem o fraco, nem o forte.
Tanto morre o papa como
quem não tem capa.
At the end of the game, the king and the pawn go into the same bag.
La mort frappe sans
respect.
La muerte hiere con pie indiferente.
L’eccelse ed umil porte batte
ugualmente morte.
La morto ne distingas, ĉiujn egale atingas.
Mors tua,
vita mea.
Tua morte é minha salvação.
One man's breath is
another man's death.
L'un meurt dont
l'autre vit.
No hay daño de uno sin provecho de otro.
Morte tua, vita mia.
Malo del lupo, salute del gregge.
Morte nihil
certius est, nihil vero incertius quam eius hora.
A hora é incerta, mas a morte é certa.
Mortui
non mordent.
Homem morto não fala.
Os mortos não fazem mal a ninguém.
Buried men bite not.
Les morts ne mordent plus.
Homme mort ne fait pas la guerre.
Hombre muerto no hace
guerra.
Muerto el perro, se acabó la rabia.
Uomo morto non fa più guerra.
Mortuis mederi.
Medicar o defunto.
After death, the
doctor.
Après la mort le médecin.
Cuando vino el
orinal, muerto era Juan Pascual.
Dopo la morte non val medicina.
Post morto kuracilo
jam estas sen utilo.
Mortuo
leoni etiam lepores insultant.
A mouro morto, grande lançada.
Hares may pull dead
lions by the beard.
Quand le loup est pris, tous les chiens lui mordent les fesses.
A moro muerto, gran
lanzada.
Morto il leone, fino le lepri gli fanno il salto.
Falinton ĉiuj
atakas.
Mortuo
verba facere.
Malhar em ferro frio.
Mortuus
ille diu defunctus, quisque per annum.
A mortos e idos, não há amigos.
He that died half a year
ago, is as dead as Adam.
Les morts sont
bientôt oubliés.
A muertos y a idos, no hay más amigos.
I morti e gli andati presto sono
dimenticati.
En ĉeesto amata, en forest’ insultata.
Mula
senex fulvis ornatur saepe lupatis.
A cavalo velho, cabeçada nova.
A burra velha, cilha nova.
To an old mule, nesw trappings.
À vieille mule, frein doré.
Mulcent
delirum verba polita virum.
Boas palavras e maus feitos enganam sisudos e néscios.
Good words without
deeds are rushes and weeds.
Belles paroles et mauvais jeu trompent les jeunes et les vieux.
Buenas palabras y
ruínes hechos engañan sabios y necios.
Belle parole e cattivi fatti
ingannano savi e matti.
Mulciber in Troiam, pro Troia stabat Apollo.
Quando uma porta se fecha, outra
se abre.
Muliebris
lacrima condimentum est malitiae.
Lágrimas de mulher, têmpera de malícia.
Em manqueira de cão e lágrimas de mulher não há que crer.
Nothing dries so fast
as a woman's tears.
Pleur de femme crocodile semble.
En cojera de perro y
llanto de mujer no hay que creer.
Lagrime delle donne, fontana di
malizia.
Larmo virina baldaŭ sekiĝas.
Virina ploro sen valoro.
Mulier,
novercae nomen huc adde impium.
Madrasta, o nome lhe basta.
Adão vivia no paraíso porque não tinha sogra.
Take heed of a stepmother; the very name suffices.
Qui a marâtre, a le diable en l'âtre.
Madrasta, o nome lhe basta.
Chi a matrigna, di dietro si signa.
Mulieri,
ne mortuae quidem, credendum est.
Da má mulher te guarda, e da boa
não fies nada.
Il ne faut pas se fier à
femme morte.
De la mala mujer te guarda, y de la buena no fíes nada.
Non crede a donna, quand’anche sia
morta.
Multa
cadunt inter calicem supremaque labra.
Do prato à boca se perde, muitas vezes, a sopa.
Multa
ferunt anni venientes commoda secum.
Quanto mais se vive, mais se vê.
Multa
fidem promissa levant.
Muito prometer é uma espécie de negar.
Multa in
bellis inania.
Tempo de guerra, mentira como terra.
Multa
narrantur atrociora quam sint.
Não é tão bravo o leão como o pintam.
O diabo não é tão negro como o pintam.
The devil is not so black as he is painted.
Le diable n'est pas
si noir, qu'on le fait.
No es tan fiero el león como lo pintan.
Il diavolo non è brutto quanto si dipinge.
Famo kredon allogas, sed tre ofte mensogas.
Multae
manus onus levant. / Multae manus onus levius reddunt.
Muitas mãos tornam a obra leve.
A união faz a força.
Many hands make quick work.
Quand il y a beaucoup de mains, la besogne est bientôt faite.
Muchas manos hacen
ligero el trabajo.
Molte mani fanno l’opera leggiera.
Unueco donas fortecon.
Multae
preces non inflant saccum.
Desejos não enchem saco.
Wishes can never fill a sack.
Souhaits n'ont jamais rempli le sac
Los deseos no llenan elsaco.
I desideri non empiono il sacco.
Deziroj ne plenigas sakon.
Multam
saliens incitat unda sitim.
A ocasião faz o ladrão.
L’occasion fait le
larron
Multas amicitias silentium dirimit.
Faltando a familiaridade, falta a
amizade.
Multi
colunt personam potentis.
Quem tem figos, tem amigos.
Apud
plena manĝotablo ĉiu estas tre afabla.
Multi
manum palpant, quam amputatam vellent.
Mãos beija o homem que quisera ver cortadas.
Many do kiss the hands
they wish to see cut off.
Souvent on a coutume de baiser la main qu'on voudrait qui fût brûlée.
Il faut baiser la main que tu ne
peux couper.
Manos besa el hombre
que querría ver cortadas.
V’è chi bacia tal mano che vorrebbe veder mozza.
Kiu mordi ne povas,
kisi ekprovas.
Multi
sunt vocati, pauci vero electi.
Muitos são os chamados, e poucos os aproveitados.
Many are called, but
few are chosen.
Beaucoup d'appelés, peu d'élus.
Muchos son llamados,
y pocos los escogidos.
Molti sono i chiamati, ma pochi i eletti.
Multaj vokataj, kaj
malmultaj elektitaj..
Multis
ictibus deicitur quercus.
Pequenos golpes repetidos derrubam grandes árvores.
Oak is not felled at
one stroke.
Petit homme abat grand chêne.
Hako post hako estas
la plej efika atako.
Multis
lingua nocet, nocuere silentia nulli.
Mais vale calar que mal falar.
Mais se arrepende quem fala do que quem cala.
Ju cerbo pli prudenta, des lango pli silenta.
Multitudo
canum, mors leporis.
Muitos cães matam a lebre.
Many dogs soon eat up a
horse.
À la fin on est accablé
par le nombre.
Muchos perros matan la liebre.
Molti cani sono la morte della
lepre.
Du kontraǔ unu prezentas armeon.
Multitudo
imperatorum Cariam perdidit. / Multitudo imperatorum curiam perdidit.
Asno de muitos, lobos o comem.
Tro da kuiristoj kaĉon difektas.
Multo
quam ferrum lingua atrocior ferit.
Mais fere má palavra do que espada afiada.
Many words hurt more than
swords.
Un coup de langue est pire qu'un coup de lance.
Más hiere mala palabra que espada
afilada.
Cative lingue tagliano più che spade.
Langa vundo plej profunda.
Multos
timere debet, quem multi timent.
Deve temer a muitos aquele a quem muitos temem.
The prince that is
feared of many, must fear many.
He must fear many, whom many fear.
On ne peut pas être sans
crainte, quand on inspire la crainte.
Si eres terrible para muchos, de muchos habrás de guardarte.
Multum
clamoris, parum lanae.
Muito barulho, pouca lã.
Muita parra, pouca uva.
Great cry and little wool.
Grand bruit, petite
toison.
Más es el ruído que las nueces.
Mucha paja y poco
grano.
Assai rumore e poca lana.
Lingua longa, mano corta.
Granda nubo, eta pluvo.
Granda parolisto estas duba faristo.
Multum
decubare, et nunquam expirare.
Mulher doente, mulher para sempre.
A creaking door hangs long
on its hinges.
Les pots fêlés sont ceux qui durent le plus.
La sartén cascada es
la que dura más.
Dura più un carro roto che un nuovo.
Senfortuloj longe
vivas.
Multum
sunt verbis dissona facta bonis.
Do dito ao feito vai grande eito.
De parolo ĝis faro estas tre malproksime.
Multus
amicus, nullus amicus. / Amicus omnibus, amicus nemini.
Amigo de todos, amigo de nenhum, tudo é um.
A friend to all is a
friend to none.
L'ami de tout le monde n'est l'ami de personne.
Amigo de todos y de
ninguno, todo es uno.
Amico d’ognuno, amico di nessuno.
Mulum,
pistrinum, flumen, fugito procul.
De mulo, rio e moinho não queiras ser vizinho.
A great lord, a great
bell, a great river are three ill neighbours.
Un grand seigneur, un
grand clocher et une grande rivière sont trois mauvais voisins.
Rey, río y religión,
tres malos vecinos son.
Guardate de molino por confín y de puerco por vecín.
Nè mulo, nè mulino, nè signore per
vicino.
Munera
quae dantur quocumque tempore prosunt.
Boas são as mangas, mesmo depois da festa.
Muneribus
vel di capiuntur.
Dádivas quebrantam penhas.
Gifts break rocks.
Donacetoj subtenas amikeco.
Ora ŝlosilo
ĉiun pordon malfermas.
Muricipis
proles cito discit prendere mures.
Filho de gato mata rato.
That that comes of a
cat, will catch mice.
Qui naqui chat, court après les souris.
Chat et chaton chassent le
raton.
El hijo de la gata ratones mata.
Chi di gatta nasce
sorci piglia.
Plej juna katido
musojn jam pelas.
Mus
capitur citius, nisi plura foramina quaerit. / Mus cito decipitur, cui tantum
rimula scitur. / Mus miser est antro qui solo clauditur uno.
Infeliz do rato que só conhece um buraco.
Rato que só conhece um buraco, asinha é tomado.
The mouse that has but
one hole is quickly taken.
Souris qui n'a qu'un trou est
bientôt prise.
Se muso nur unu truon disponas, ĝi baldaǔ
la vivon fordonas.
Mus
debaccatur, ubi catus non dominatur.
Gato em jornada, ratos em
patuscada.
Patrão fora, dia santo
na loja.
When the cat is away, the mice will play.
Quand le chat n'est pas
là, les souris dansent.
Mastro en
vojo, servantoj en ĝojo.
Mus satur
insipidam deiudicat esse farinam.
A homem farto, as cerejas lhe amargam.
To a full belly all
meat is bad.
À ventre soûl, cerises amères.
Al hombre harto las
cerezas le amargan.
A colombo pasciuto, la ciliegia è amara.
Muso satiĝis,
faruno malboniĝis.
Musco
lapis volutus non obducitur. / Mutatum saxum nequit ullum ducere muscum.
Pedra que rola, não junta bolor.
Pedra que rola, não cria limo.
Rolling stones gather no moss.
Pierre qui roule n’amasse pas mousse.
Piedra movediza, nunca moho la cobija.
Kiu konstante lokon ŝanĝas, neniam sin aranĝas.
Mutua qui
dederat, repetens, sibi comparat hostem.
Dinheiro emprestaste,
inimigo ganhaste.
Lend your money and loose your friend.
Prêter à un ami, c’est
perdre et l’argent et l’ami.
Al prestar, amigos, al cobrar, enemigos.
Se denaro all’amico presterai, o l’uno o l’altro di certo perderai.
Perdiĝas per pruntedono amiko kaj mono.